ວັນອາທິດ, 31/5/2020
ອາຊຽນ ແລະ ການເຂົ້າຮ່ວມຢ່າງເປັນເຈົ້າການ ຕັ້ງໜ້າ ແລະ ມີຄວາມຮັບຜິດຊອບ ຂອງຫວຽດນາມ ໃນອາຊຽນ
22/8/2015 10:22' ສົ່ງ ພິມ
ພາບ: wikipedia.org

ການ​ຕັດ​ສິນ​ຕົກ​ລົງ​ທີ່ມີລັກສະນະບາດລ້ຽວ

ພຶດ­ຕິ​ກຳ ແລະ ຜົນ­ສຳ­ເລັດ​​ແຫ່ງການ​ຮ່ວມ​ມືຂອງ​ຫວຽດ­ນາມ​ໃນ​ຖານະ​ເປັນ​ສະ­ມາ­ຊິກ​ຂອງອາ​ຊຽນ ໃນ​ເວລາ 20 ປີທີ່​ຜ່ານ​ມາໄດ້​ຢືນ­ຢັນ ​ນີ້​ແມ່ນການ​ຕັດສິນ​ຕົກລົງ​ງທີ່​ຖືກ­ຕ້ອງ ທັນ​ເວ­ລາ ​ຂອງພັກ​ກອມ​ມູນິດ​ຫວຽດນາມ, ​ເປັນ​ການ​ເລີ່​ມຕົ້ນ​ສະ­ໄໝ​ແຫ່ງ​ການ​ເຊື່ອມ​ໂຍງ​ສາ­ກົນ​ຢ່າງ​ກວ້າງ­ຂວາງ, ຍົກ​ສູງຖາ­ນະ​ບົດ­ບາດ​ຂອງ​ປະ­ເທດ​ໃນ​ພາກ​ພື້ນ ແລະ ໃນ​ໂລກ, ຮັບ​ໃຊ້​ຈຸດ­ໝາຍ​ພັດ­ທະ­ນາ​ປະ­ເທດ.

ທີ​ໜຶ່ງ, ສ້າງ​ສິ່ງ­ແວ­ດລ້ອມ​ຄວາມ​ສະ­ຫງົບ ສັນ­ຕິ­ພາບ ສະ​ຖຽມ​ລະ​ພາບ​ໃນ​ພາກ​ພື້ນ ເພື່ອ​ປົກ​ປັກ​ຮັກ­ສາ ແລະ ສ້າງ­ສາ​ປະ­ເທດ​ຊາດ. ​ເພື່ອ​ປະຕິບັດ​ຍຸດ​ທະ​ຊາດ​ອັນ​ສຳ­ຄັນ ​ແນ­ໃສ່​ມ້າງ​ການ “ປິດ​ລ້ອມ​ທາງ​ດ້ານ​ການເມືອງ ການ​ລ້ອມ​ປ່ຽວ​ທາງ​ດ້ານ​ເສດ­ຖະ­ກິດ” ຂອງອິດ​ທິກຳລັງ​ສັດຕູ​ຕໍ່​ກັບ​ຫວຽດນາມ, ພ້ອມ​ທັງ​ສ້າງ​ສິ່ງແວດ​ລ້ອມ​ສັນ­ຕິ­ພາບຢູ່​ພາກ​ພື້ນອາ­ຊີ​ຕາ­ເວັນ​ອອກ​ສຽງ​ໃຕ້, ປັບ­ປຸງ ຊຸກ­ຍູ້​ທ່າ​ອຽງ​ຮ່ວມ​ມື​ໃນ​ພາກ​ພື້ນ, ຫວຽດນາມ​ໄດ້​ເຂົ້າເປັນ​ສະ­ມາ­ຊິກ​ເປັນ​ທາງ​ການຂອງ​ອາ​ຊຽນ ໃນ​ວັນ​ທີ 28 ກໍລະກົດ 1995. ການ​ເຂົ້າ​ຮ່ວມ​ຂອງ​ຫວຽດ­ນາມ​ໃນ​ເວ­ລາ​ນັ້ນ​ ໄດ້​ປະ­ກອບ­ສ່ວນ​ຊຸກ­ຍູ້​ໃຫ້​ອາ​ຊຽນ ລົບ​ລ້າງ​ຄວາມ​ແບ່ງ​ແຍກ​ລະ­ຫວ່າງ​ບັນ­ດາ​ກຸ່ມ​ປະ­ເທດ, ສຳ­ເລັດ​ຄວາມ​ຄິດ​ກ່ຽວ​ກັບ​ສະ­ມາ​ຄົມ​ອັນ​ໜຶ່ງທີ່​ລວມ​ມີ 10 ປະ­ເທດອາ­ຊີ​ຕາ­ເວັນ​ອອກ​ສຽງ​ໃຕ້, ກາຍເປັນ​ອົງ​ການ­ຈັດ­ຕັ້ງທີ່​ຕາງ­ໜ້າ​ໃຫ້​ທົ່ວ​ພາກ​ພື້ນ. ນັບ​ແຕ່​ເວ­ລາ​ນັ້ນ​ມາ​ຮອດ​ປະ­ຈຸ​ປັນ​ນີ້, ບັນ­ດາ​ຫຼັກ­ການ​ອັນ​ພື້ນ­ຖານ​ຂອງອາ​ຊຽນ ຄື: ປຶກ­ສາ​ຫາ­ລື ເຫັນ​ດີ​ເຫັນ​ພ້ອມ, ບໍ່​ແຊກ​ແຊງ​ເຂົ້າ​ໃນ​ວຽກ​ງານ​ພາຍ​ໃນຂອງ​ກັນ, ເຄົາລົບ​ນັບ­ຖື​ເອ­ກະ­ລາດ ອະ­ທິ­ປະ​ໄຕຂອງ​ກັນ ແລະ ແກ້​ໄຂ​ຄວາມ​ຂັກ​ແຍ່ງພິພາດ​ກັນ​ດ້ວຍ​ສັນ­ຕິ​ວິ­ທີ,... ໄດ້​ກາຍ­ເປັນ​ກົດ­ເກນ​ຊີ້​ນຳ​ກາ​ນພົວ­ພັນ​ລະ­ຫວ່າງ​ບັນ­ດາ​ປະ­ເທດ​ສະ­ມາ­ຊິກ, ສ້າງ​ສິ່ງ​ແວດ​ລ້ອມ​ແຫ່ງ​ການ​ສົນ­ທະ­ນາ ແລະ ຮ່ວມ​ມື​ໃນ​ພາກ​ພື້ນ. ນີ້​ແມ່ນ​ເງື່ອນ­ໄຂ​ອັນ​ສະ­ດວກທີ່​ຊ່ວຍ​ໃຫ້​ຫວຽດ­ນາມ​ເພີ່ມ​ທະ­ວີ​ການ​ພົວ­ພັນ​ກັບ​ບັນ­ດາ​ປະ­ເທດ​ໃນ​ພາກ​ພື້ນ, ມີ​​ສະ​ຖຽມ​ລະ​ພາບ​ເພື່ອ​ພັດ­ທະ­ນາ​ປະ­ເທດ.

ບໍ່​ພຽງ​ແຕ່​ທໍ່​ນັ້ນ, ດ້ວຍ​ລັກ­ສະ­ນະ​ຂຶ້ນຕໍ່ຊຶ່ງ​ກັນ​ແລະ​ກັນ​ໃນ​ພາກ​ພື້ນ​ທີ່ນັບ​ມື້​ນັບ​ເພີ່ມ​ຂຶ້ນ, ອາ​ຊຽນ ໃນ​ບົດ­ບາດ​ເຕົ້າ​ໂຮມ​ບັນ­ດາ​ປະ­ເທດ​ສະ­ມາ­ຊິກ​ພ້ອມ​ກັນ​ຮັບ​ມື ແກ້​ໄຂ​ບັນ­ດາ​ສິ່ງ​ທ້າ​ທາຍ​ລວມ, ເປັນ­ຕົ້ນ​ແມ່ນ​ບັນ­ດາ​ສິ່ງ​ທ້າ​ທາຍ​ດ້ານ​ຄວາມ​ສະ­ຫງົບ​ທີ່​ບໍ່​ເປັນ​ແບບ​ດັ້ງ­ເດີມ (ຄື: ກໍ່​ການ​ຮ້າຍ, ອາ​ຊະ​ຍາ​ກຳ​ຂ້າມ​ຊາດ, ຄວາມ​ປອດ​ໄພ​ໃນ​ການ​ເດີນ​ທະ­ເລ, ການປ່ຽນ­ແປງ​ຂອງດິນ​ຟ້າ​ອາ­ກາດ, ໄພ​ທຳ​ມະ​ຊາດ, ໂລ­ຄາ​ພະ­ຍາດ, ການ​ຄຸ້ມ​ຄອງ​ແຫຼ່ງ​ນ້ຳ,...) ໄດ້​ນຳ​ເອົາ​ຜົນ​ປະ­ໂຫຍດ​ໂດຍ​ກົງ​ມາໃຫ້​ຫວຽດ­ນາມ​ ​ໂດຍຜ່ານ​ບັນ­ດາ​ກົນ​ໄກ​ຮ່ວມ​ມື​ທີ່​ມີ​ປະ​ສິດ­ທິ​ຜົນ ​ແລະ ​ຄວາມ​ຄິດ​ລິ​ເລີ່ມຫຼາຍ​ຢ່າງ​ທີ່​ຫວຽດ­ນາມ​ໄດ້​ສະ­ເໜີ​ຄື: ແຜນ­​ປະ­ຕິ­ບັດງານອາ​ຊຽນ ​ເພື່ອຮັບມື​ກັນ​ການ​ປ່ຽນແປງຂອງ​ດິນ​ຟ້າ​ອາ­ກາດ, ແຜນ­ການ​ຍຸດ​ທະ​ສາດອາ​ຊຽນ ກ່ຽວ​ກັບ​ຄຸ້ມ​ຄອງ​ຊັບ­ພະ­ຍາ­ກອນ​ນ້ຳ,...

ໃນ​ບັນ­ຫາ​ທະ­ເລ​ຕາ­ເວັນ​ອອກ, ອາ​ຊຽນໄດ້​ເສີມ​ຂະ­ຫຍາຍ​ບົດ­ບາດ​ຕົ້ນ​ຕໍ່​ຂອງ​ຕົນ ​ໃນ​ການ​ແກ້​ໄຂ​ບັນ­ດາ​ບັນ­ຫາ​ສຳ­ຄັນ​ທີ່​ກ່ຽວ​ພັນ​ເຖິງ​ສັນ­ຕິ­ພາບ ຄວາມ​ສະ­ຫງົບ​ປອດ​ໄພ ສະ​ຖຽມ​ລະ​ພາບ ການພັດ­ທະ­ນາ​ຢູ່ພາກ​ພື້ນ. ຕໍ່­ໜ້າ​​ການ​ຜັນ​ແປ​ຢ່າງ​ຕໍ່​ເນື່ອງ ແລະ ສັບ­ສົນ​ຢູ່​ທະ­ເລ​ຕາ­ເວັນ​ອອກ​ໃນ​ເວ­ລາ​ທີ່​ຜ່ານ​ມາ​, ເປັນ­ຕົ້ນ​ແມ່ນການ​ທີ່ອຳນາດ​ການ​ປົກຄອງຈີນ ນຳ​ເອົາ​ຮ້ານ​ເຈາະ​ນ້ຳ­ມັນ ໄຮ່​ຢາງ 981 ເຂົ້າ​ມາ​ຕິດ​ຕັ້ງເລິກ​ໃນ​ໄຫຼ່​ທະ​ວິບ ແລະ ເຂດ​ເສດ­ຖະ­ກິດ​ພິ­ເສດ​ຂອງ​ຫວຽດ­ນາມ​ຢ່າງ​ຜິດ​ກົດ­ໝາຍ, ຖົມ​ດິນກໍ່ສ້າງ​ບັນ­ດາ​ເກາະ​ຈົມ​ນ້ຳ ແລະ ກຸ່ມ​ແນວ​ປະ​ກາລັງ​ທີ່​ໝູ່​ເກາະ​ເຈື່ອງ​ຊາຢ່າງ​ຜິດ​ກົດໝາຍ ອັນ​ເປັນ​ການ​ຂົ່ມ­ຂູ່​ຕໍ່​ຄວາມ​ສະ­ຫງົບ ແລະ ຄວາມ​ປອດ​ໄພ​​ໃນການ​ເດີນ​ເຮຶອ ທີ່​ທະ­ເລ​ຕາ­ເວັນ​ອອກ ​ເຊິ່ງອາ​ຊຽນໄດ້​ມີ​ການກະທົບ​ຕອບ ແລະ ຄຳ​ຖະ­ແຫຼງ​ຢ່າງ​ແຂງ­ແຮງ. ​ເປັນເທື່ອ​ທຳ​ອິດ​ນັບ​ແຕ່​ປີ 1992, ລັດ­ຖະ­ມົນ­ຕີ​ການ​ຕ່າງ­ປະ­ເທດ​ຂອງ​ບັນ­ດາ​ປະ­ເທດ​ສະ­ມາ­ຊິກອາ​ຊຽນ ໄດ້​ອອກຖະ­ແຫຼງ​ສະ­ເພາະ​ກ່ຽວ​ກັບ​ທະ­ເລ​ຕາ­ເວັນ​ອອກ (ເດືອນ​ພຶດ­ສະ­ພາ 2014). ກ່ອນ​ນັ້ນ, ໃນ​​ຖະ­ແຫຼງການ​ລວມປິດ​ກອງ​ປະ­ຊຸມ​ສຸດ​ຍອດອາ​ຊຽນ ຄັ້ງ​ທີ 26 (ເດືອນ​ເມ­ສາ 2015), ບັນ­ດາ​ການ​ນຳ​ຂອງອາ​ຊຽນໄດ້​ສະແດງ​ຄວາມ​ເປັນ​ຫ່ວງ​ເປັນ​ໄຍ ແລະ ຢືນ­ຢັນ​ຫຼັກ​ໝັ້ນ​ລວມ​ຂອງອາ​ຊຽນ ຕໍ່ກັບ​ບັນ­ດາ​ຫຼັກ­ການ​ກ່ຽວ​ກັບ​ເຄົາ­ລົບ​ນັບ­ຖື​ກົດ­ໝາຍ​ສາ­ກົນ, ຮຽກຮ້ອງ​ໃຫ້​ອົດ­ທົນ​ອົດ​ກັ້ນ ບໍ່​ເຮັດ​ໃຫ້​ສະ­ພາບ​ການສັບສົນຕື່ມ​ອີກ, ບໍ່​ໄດ້​ໃຊ້ ຫຼືນາບ​ຂູ່​ນຳ​ໃຊ້ກຳລັງ​ອາວຸດ, ຕັ້ງໝັ້ນ​ແກ້​ໄຂຂໍ້​ພິພາດ​​​ແກ່ງແຍ້ງຕ່າງໆ ດ້ວຍ​ສັນ­ຕິວິທີ, ສອດຄ່ອງ​ກັບ​ກົດ­ໝາຍ​ສາ­ກົນ​ກ່ຽກັບບັນ­ຫາ​ນີ້.

ທີ​ສອງ, ພັດ­ທະ­ນາ​ປະ­ເທດ​ໂດຍ​ຜ່ານ​ການ​ຍາດ​ແຍ່ງ​ເອົາ​ການ​ຊ່ວຍ​ເຫຼືອ ອຸດ​ໜູນ​ຈາກ​ບັນ­ດາ​ແຫຼ່ງ​ພະ­ລັງ​ໃນ​ພາກ​ພື້ນ. ການ​ເຂົ້າ​ຮ່ວມອາ​ຊຽນ ແມ່ນ​ໜຶ່ງ​ໃນ​ບັນ­ດາ​ບາດກ້າວ​ທຳ​ອິດ​ຂອງ​ຫວຽດ­ນາມ​ໃນ​ການ​ເຊື່ອມ​ໂຍງ​ເຂົ້າ​ກັບເສດ­ຖະ­ກິດ​ໂລກ. ອາ​ຊຽນເປັນ​ຕະ­ຫຼາດ​ສົ່ງ​ອອກນຳ​ເຂົ້າ ​ແລະ ​ແຫຼ່ງ​ເງິນ​ລົງ­ທຶນ​ໂດຍ​ກົງຈາກ​ຕ່າງປະ​ເທດທຳ​ອິດ​ຂອງ​ຫວຽດ­ນາມ. ພ້ອມ​ກັບ​ຜົນ​ກະ­ທົບ​ຈາກ​ການຫັນ​ເປັນ​ການຄ້າ​ເສລີ​, ຍົກ​ສູງ​ຄວາມ​ສາ­ມາດ​ໃນ​ການ​ແຂ່ງ­ຂັນ​ຂອງ​ລະ­ບົບ​ເສ​ຖະ​ກິດ, ຊຸກ­ຍູ້​ການ​ລົງ­ທຶນ​ຈາກ​ຕ່າງ­ປະ­ເທດ, ພາຍ­ຫຼັງ 20 ປີ​ແຫ່ງ​ການ​ເຊື່ອມ​ໂຍງ​ພາກ​ພື້ນ, ການ​ພົວ­ພັນ​ເສດ­ຖະ­ກິດ​ການ​ຄ້າ​ຂອງ​ຫວຽດ­ນາມ​ກັບອາ​ຊຽນ ໄດ້​​ຂະ­ຫຍາຍ­ຕົວ​ຢ່າງ​ກະໂດດ​ຂັ້ນ ທັງ​ລວງ​ກວ້າງ ແລະ ລວງ​ເລິກ. ມາ​ຮອດ​ປະ­ຈຸ​ປັນ​, ອາ​ຊຽນໄດ້​ກາຍ­ເປັນ​ໜຶ່ງ​ໃນ​ບັນ­ດາ​ລູກ​ຄ້າ​ທີ່​ສຳ­ຄັນ​ຂອງ​ຫວຽດ­ນາມ ດ້ວຍລວມ​ຍອດມູນ​ຄ່າ​ການ​ຄ້າ​ສອງ​ສົ້ນ​​ເພີ່ມ​ຂຶ້ນ​ທົບ​ເກືອບ 4,5 ເທົ່າ ​ໃນ​ເວ­ລາ 11 ປີ, ແຕ່ 8,9 ຕື້ໂດ​ລາ​ສະຫະ­ລັດ (ປີ 2003) ເພີ່ມ​ຂຶ້ນ​ເປັນ 40 ຕື້ໂດ​ລາ​ສະ­ຫະ­ລັດ (ປີ 2013), ກວມ​ເອົາ​ປະ­ມານ 15% ​ໃນລວມ​ຍອດ​ມູນ​ຄ່າການ​ຄ້າ​ແຕ່​ລະ​ປີ​ຂອງ​ຫວຽດ­ນາມ (ປີ 2013)(1). ຄິດ​ໄລ່​ເຖິງ​ທ້າຍ​ເດືອນກັນ­ຍາ 2014, ຕົວ​ເລກ​ນີ້​ໄດ້​ເປັນ​ຈຳ­ນວນ 30,63 ຕື້ໂດ​ລາ​ສະ­ຫະ­ລັດ.

ນອກ­ຈາກ​ນີ້, ອາ​ຊຽນຍັງ​ຊ່ວຍ­ເຫຼືອ​ໃຫ້ຫວຽດ­ນາມ​ມີ​ການ​ກະ­ກຽມ​ເພື່ອ​ເຊື່ອມ​ໂຍງຢ່າງ​ກວ້າງ­ຂວາງ​ເຂົ້າ​ກັບບັນດາ​ອົງການ​ຈັດ​ຕັ້ງ​ເສດ­ຖະ­ກິດ​​ລະດັບໂລກ​ຄື: ເຂົ້າ​ຮ່ວມ​ອົງ­ການ​ການ​ຄ້າ​ໂລກ (WTO), ເປັນ​ສະ­ມາ­ຊິກ​ເຈລະ­ຈາ​ສັນ­ຍາ​ຄູ່​ຮ່ວມ​ຍຸດ​ທະ​ສາດ​ເສດຖະກິດ​ຂ້າມ​ປາ​ຊີ​ຟີກ (TPP), ເຈລະ­ຈາ​ສັນ­ຍາ​ການ​ຄ້າ​ເສລີກັບ​ສະຫະພັນ​ເອີຣົບ (EU); ສົ່ງ­ເສີມ​ການ​ຄ້າ ການ​ລົງ­ທຶນ ແລະ ເຂົ້າ​ເຖິງ​ຕະ­ຫຼາດ​ທີ່​ມີ​ຄວາມ​ສາ­ມາດ​ບົ່ມ​ຊ້ອນ​ໂດຍ​ຜ່ານ​ເຂດ​ການ​ຄ້າ​ເສລີອາ​ຊຽນ (AFTA), ສັນ­ຍາ​ຄູ່​ຮ່ວມ​ມື​ເສດ­ຖະ­ກິດຮອບດ້ານ​ພາກ​ພື້ນ (RCEP), ສັນຍາຂອບອາ​ຊຽນ ກ່ຽວ​ກັບ​ການ​ບໍ­ລິ­ການ (AFAS), ​ເຂດ​ລົງ­ທຶນອາ​ຊຽນ (AIA), ຄວາມ​ຄິດ​ລິເລີ່ມ​ກ່ຽວ​ກັບ​ການ​ເຊື່ອມ​ຕໍ່ອາ​ຊຽນ (IAI),...

ໃນຂົງ​ເຂດ​ລົງ­ທຶນ, ຄິດ­ໄລ່​ເຖິງເດືອນທັນ­ວາ 2014, ການ​ລົງ­ທຶນ​ໂດຍ​ກົງ​ຈາກບັນ­ດາ​ປະ­ເທດອາ​ຊຽນ​ເຂົ້າຫວຽດ­ນາມ ບັນ­ລຸ​ 53 ຕື້ໂດ​ລາ​ສະ­ຫະ­ລັດ ​ໃນ 2.507 ໂຄງ­ການ, ກວມ​ເອົາ 14% ຂອງຈຳ­ນວນ​ໂຄງການ​ທັງ​ໝົດ ແລະ 20% ຂອງ​ລວມຍອດ​ເງິນ​ລົງ​ທຶນ​ທັງ​ໝົດ​ຂອງ​ທົ່ວ​ປະ­ເທດ. ອາ​ຊຽນໄດ້​ມີ­ໜ້າ​ໃນ​ເກືອບ​ທຸກ​ຂົງ​ເຂດ​ຮ່ວມ​ມື​ຂອງ​ຫວຽດ­ນາມ. ການ​ລົງ​ທຶ​ຂອງ​ຫວຽດ­ນາມ​ທີ່​ບັນ­ດາ​ປະ­ເທດອາ​ຊຽນ ກໍ່​ມີ​ທ່າ​ອຽງ​ເພີ່ມ​ຂຶ້ນ.

ທີ​ສາມ, ຍົກ​ສູງ​ຖາ­ນະທີ່​ຕັ້ງ ​ບົດ­ບາຂອງຫວຽດ­ນາມ​ໃນ​ພາກ​ພື້ນ ແລະ ໃນ​ໂລກ. ຍ້ອນ​ຖານະ​ບົດບາດ ແລະ ກຳລັງຄວາມ​ສາ­ມາດ​ແທ້​ຈິງ​ຂອງອາ​ຊຽນ ທີ່ນັບ​ມື້​ນັບ​ເຕີບ​ໃຫຍ່​ຂະ­ຫຍາຍ­ຕົວ, ບັນ­ດາ​ຄູ່​ຮ່ວມ​ມື​ຂອງອາ​ຊຽນ ລ້ວນ​ແຕ່​ຍອມຮັບບົດ­ບາດ​ເປັນ​ໃຈ​ກາງ­ຂອງ​ສະ­ມາ​ຄົມ​ໃນ​ໂຄງ​ປະ­ກອນ​ພາກ​ພື້ນ. ບັນ­ດາ​ໃຈ​ກາງ​​ອຳ­ນາດເສດ­ຖະ­ກິດ ການ­ເມືອງ​ໃນ​ໂລກ​ ໄດ້​ເພີ່ມ​ທະ­ວີ​ການ​ຮ່ວມ​ມື​ກັບອາ​ຊຽນ ຢ່າງ​ບໍ່​ຢຸດ​ຢັ້ງ ໂດຍ​ຜ່ານ​ບັນ­ດາ​ກົນໄກ​ທີ່ອາ​ຊຽນເປັນ​ຜູ້​ສະ­ເໜີ ແລະ ນຳ­ພາ. ຄວາມ​ສຳ­ຄັນ​ຂອງອາ​ຊຽນ ໄດ້​ສ້າງ​ທ່າ​ໃຫ້ຫວຽດ­ນາມ ເສີມ​ຂະຫຍາຍ​ທ່າ ແລະ ກຳ­ລັງ​ແຮງ​ຂອງ​ຕົນ. ໃນ​ອາ​ຊຽນ, ຫວຽດນາມ​ຖືກ​ຖື​ເປັນ​ຈຸດ​ສະ­ຫວ່າງ ຍ້ອນ​ສະ­ພາບ​ການໆ​ເມືອງ - ສັງ­ຄົມ​ທີ່​ມີ​ຄວາມ​ສະ​ຖຽມ​ລະ​ພາບ, ຄວາມ​ສະ­ຫງົບ​ປອດ​ໄພ, ເສດ­ຖະ­ກິດ​ພັດ­ທະ­ນາ​ຢ່າງ​ຂະຫຍັນ​ຂັນ​ເຄື່ອນ, ສິ່ງ​ແວດ​ລ້ອມ​ການ​ທຸ­ລະ​ກິດ ແລະ ລົງ­ທຶນ​ສະດວກ​ດີທີ່​ເປັນ​ໜ້າ​ສົນ­ໃຈ. ບັນ­ດາ​ປະ­ເທດ​ອາ​ຊຽນ ແລະ ຄູ່​ຮ່ວມ​ມື​ຂອງ​ອາ​ຊຽນ, ເປັນ­ຕົ້ນ​ແມ່ນ​ບັນ­ດາ​ປະ­ເທດ​ໃຫຍ່​ ໄດ້​ມີ​ການ​ຕີ​ລາ­ຄາ​ສູງຕໍ່​ຖາ­ນະ​ບົດ­ບາດ​ຂອງ​ຫວຽດ­ນາມ, ໄດ້​ຖື​ເອົາ​ຫວຽດ­ນາມ​ເປັນ​ປັດ­ໃຈທີ່​ຕ້ອງ​ເອົາ­ໃຈ­ໃສ່​ໃນ​ການ​ວາງ​ແຜນ ແລະ ຜັນ​ຂະ­ຫຍາຍ​ນະໂຍ­ບາຍ​ສຳ­ລັບ​ພາກ​ພື້ນ​ອາ­ຊີ​ຕາ­ເວັນ​ອອກ​ສຽງ​ໃຕ້ ແລະ ອາ­ຊີ​-ປາ​ຊີ​ຟິກ. ຄຽງຂ້າງ​ນັ້ນ, ຫວຽດ­ນາມ​ກໍ່​ປັບ­ປຸງ​ໄດ້​ຖາ­ນະ​ບົດ­ບາດ​ຍຸດ​ທະ​ສາດ​ຂອງ​ຕົົນ​ໃນ​ພາກ​ພື້ນ, ເຊື່ອມ​ໂຍງ​ຢ່າງ​ແໜ້ນ​ແຟ້ນ​ໃນ​ການ​ເຊື່ອມ​ຕໍ່​ທະ­ວິ​ພາ­ຄີ ​ໂດຍ​ຜ່ານ​ການ​ກໍ່­ສ້າງ​ສາຍ​ພົວ­ພັນ​ຄູ່​ຮ່ວມ​ຍຸດ​ທະ​ສາດ​ກັບ​ບັນ­ດາ​ປະ­ເທດ​ສະ­ມາ­ຊິກອາ​ຊຽນຄື ອິນ​ໂດ​ເນ​ເຊຍ ສິງກະ​ໂປ ​ໄທ; ​ເຂົ້າ​ຮ່ວມ​ບັນດາ​ກົນ​ໄກ​ລະຫວ່າງ​ພາກ​ພື້ນ​ຄື: ASEAN+3, ກອງ​ປະ­ຊຸມ​ສຸດ​ຍອດອາ­ຊີ​ຕາ­ເວັນ​ອອກ (EAS), ເວ­ທີ​ປາ​ໄສ​ການ​ຮ່ວມ​ມື​ອາ­ຊີ-ປາ​ຊີ​ຟິກ (APEC), ເວ­ທີ​ປາ​ໄສ​ການ​ຮ່ວມ​ມື​ອາ­ຊີ-ເອີຣົບ  (ASEM),...

ເສີມ​ຂະ­ຫຍາຍ​​ບົດ­ບາດ​ຂອງ​ສະ­ມາ­ຊິກທີ່​​ຕັ້ງ­ໜ້າ ມີ​ຄວາມ​ຮັບ­ຜິດ­ຊອບ

ການ​ຮັບ​ເອົາ​ຫວຽດ­ນາມ​​ເຂົ້າເປັນ​ສະ­ມາ­ຊິກ​ຂອງອາ​ຊຽນ ​ເປັນ​ຂີດ​ໝາຍ​​ບາດ­ກ້າວຄືບໜ້າ​ຂອງ​ບັນ­ດາ​ປະ­ເທດອາ­ຊີ​ຕາ­ເວັນ​ອອກສຽງ​ໃຕ້ ​ໃນ​ການ​ຜ່ານ​ຜ່າ​ຄວາມ​ແຕກ​ຕ່າງ​ກັນ​ກ່ຽວ​ກັບ​ລະ­ບອບ​ການ­ເມືອງ ​ເພື່ອ​ມຸ່ງ​ໄປ​ເຖິງ​ການ​ເຊື່ອມ​​ໂຍງ​ຮອບ­ດ້ານ, ສ້າງ​ບາດ​ລ້ຽວ​​ໃໝ່​ໃນ​ປະ­ຫວັດ­ສາດ​ແຫ່ງ​ການ​ພັດ­ທະ­ນາຂອງ​ພາກ​ພື້ນ. ໃນ​ຕະຫຼອດ​ຊຸມ​ປີ​ທີ່​ຜ່ານ​ມາ, ຫວຽດ­ນາມ​ໄດ້​​ເຊື່ອມ​ໂຍງ​ຢ່າງ​ໄວ­ວາ​​ເຂົ້າໃນ​ທຸກ​ຂົງ­ເຂດ​ຮ່ວມ​ມື​ຂອງອາ​ຊຽນ, ເຂົ້າ​ຮ່ວມ​ໃນ​ການ​ກໍ່­ສ້າງ​​ທິດ​ທາງ, ​ການ​ວາງ​ນະ­ໂຍ­ບາຍ​ໃຫຍ່​ຂອງ​ສະ­ມາ​ຄົມ, ຢືນ­ຢັນ​​ບົດ­ບາດ​ຂອງ​ສະ­ມາ­ຊິກ​ທີ່ເປັນ​ເຈົ້າ­ການ ຕັ້ງ­ໜ້າ ແລະ ມີ​ຄວາມ​ຮັບ­ຜິດ­ຊອບ. ​ບົດ­ບາດ​ດັ່ງກ່າວ​ໄດ້​ສະ­ແດງ​ອອກໃນ​ດ້າງ​ຕ່າງໆ​ລຸ່ມ​ນີ້:

ທີ​ໜຶ່ງ,  ຫວຽດ­ນາມ​ເປັນ​ປັດ­ໃຈ​ແຫ່ງຄວາມ​ສາ­ມັກ­ຄີ​​ໃນ​ພາກ​ພື້ນ. ເຂດ​ອາ­ຊີ​ຕາ­ເວັນ​ອອກ​ສຽງ​ໃຕ້​ເຄີຍ​ຖືກ​ຖື​ເປັນ “ເຂດບອນ​ຂ່ານ ຂອງ​ອາ­ຊີ”. ພາຍຫຼັງ​ທີ່ສົງ­ຄາມ​ເຢັນ​ສິ້ນ​ສຸດລົງ​ໃນ​ປີ 1989, ນັກ​ສັງ­ເກດ​ການຫຼາຍ​ຄົນ​ໄດ້​ໃຫ້​ທັດ­ສະ­ນະ​ວ່າ: ​ໃນ​ເຂດອາຊີ​ຕາ​ເວັນ​ອອກສຽງ​ໃຕ້​ຈະ​ເກີດມີການ​ປະ​ທະ​ກັນ ແຕ່​ຢູ່​ເຂດ​ບອນ​ຂ່ານ​ຂອງ​ເອີຣົບ​​ສັນ­ຕິ­ພາບ​ເປັນ​ສິ່ງ​ປົກ​ຄຸ​ມ. ແຕ່​ຄວາມ​ຈິງ​ພັດ​ບໍ່​ແມ່ນແນວ​ນັ້ນ(2). ໃນ​ເວ­ລາ​ເຂດ​ອາ­ຊີ​ຕາ­ເວັນ​ອອກ​ສຽງ​ໃຕ້ຍັງ​ມີ​ຄວາມ​ລະ​ແວງ​ສົງ​ໄສ​ກັນ, ຊ້ຳ­ບໍ່ໜຳຍັງ​ເກີດ​ຄວາມ​ເຄັ່ງ​ຕຶງ ແລະ ປະຕິປັກ​ກັນ​ລະ­ຫວ່າງ​ບັນ­ດາ​ກຸ່ມ​ປະເທດນັ້ນ, ການທີ່​ອາຊຽນ​ຮັບ​ເອົາ​ຫວຽດ­ນາມ​ເຂົ້າ​ເປັນ​ສະ­ມາ­ຊິກ​ ກໍ່​ຄື​ຫວຽດ­ນາມ​ເຂົ້າ​ຮ່ວມອາ​ຊຽນ ​ໄດ້​ສ້າງ​ສິ່ງ​ແວດ​ລ້ອມ​ເຊື່ອມ​ຕໍ່​​ພາກ​ພື້ນ. ດ້ວຍ​ທີ່​ຕັ້ງ​ພູ­ມສາດ - ການ­ເມືອງ ແລະ ​ວິ­ວັດ​ການ​ພັດ­ທະ­ນາ​ຂອງ​ຕົນ, ຫວຽດນາມ​ເປັນ​ປັັດ​ໃຈ​ຊ່ວຍ​ໃຫ້​ບັນ­ດາ​ປະ­ເທດ​ຫຍັບ​ເຂົ້າ​ໃກ້​ກັນ, ຢຸດ­ຕິສະພາບການ​ແຕກ​ແຍກ​ຂອງ​ບັນ­ດາ​ປະເທດ​ອາ­ຊີ​ຕາ­ເວັນອອກສຽງ​ໃຕ້.

ການ​ເຊື່ອມ​ໂຍງ​ຢ່າງ​ແຂງ­ແຮງ​​ຂອງ​ຫວຽດ­ນາມ ແລະ ບັນ­ດາ​ສະ­ມາ­ຊິກ​ໃໝ່​ໃນອາ​ຊຽນ ໄດ້​ສ້າງ​ໃຫ້​ມີການ​ຫັນ­ປ່ຽນ​ທາງ​ດ້ານຄຸນ​ນະພາ​ບ​ໃນ​ເນື້ອ​ໃນ​ຮ່ວມ​ມື​ພາກ​ພື້ນ. ຕໍ່​ໜ້າຂະ​ບວນ​ວິ­ວັດການ​ປ່ຽນ­ແປງ​ໃໝ່​ຢ່າງ​ຕໍ່​ເນື່ອງ​ຂອງ​ບັນ­ດາ​ປະ­ເທດ​ສະ­ມາ­ຊິກ, ພິ​ເສດ​ແມ່ນ​ຫວຽດ­ນາມ, ອາ​ຊຽນ​ໄດ້​ຫັນ​ຈາກ​ການ​ຮ່ວມ​ມື​ມີ​ລັກ­ສະ­ນະ​ປິດ​ປະ­ຕູ​ເພື່ອ​ຈຸດ­ໝາຍ​ການ­ເມືອງ​ລະ­ຫວ່າງ​ບັນ­ດາ​ລະ­ບົບ​ເສດ­ຖະ­ກິດ​ທີ່​ມີ​ລະ­ດັບ​ຂະ­ຫຍາຍ­ຕົວ​ຄ້າຍ­ຄື​ກັນ ຫັັນ​ໃສ່​ພາຍ​ໃນ ແລະ ແບ່ງ­ປັນ​ຕະຫຼາດ​ນຳ​ກັນ ມາເປັນ​ທ່າ​ອຽນ​ຮ່ວມ​ມື​ມີ​ລັກ­ສະ­ນະ​ເປີດ​ປະ­ຕູ, ຍ້ອນ​ການ​ຊຸກ­ຍູ້​ຂອງ​ຕະ­ຫຼາດ​ລະ­ຫວ່າງ​ບັນ­ດາ​ລະ­ບົບ​ເສດ­ຖະ­ກິດ ທີ່​ມີ​ລະດັບ​ພັດ­ທະ­ນາ​ແຕກ​ໂຕນ​ກັນ, ຮ່ວມ​ກັນ​ປະ­ກອບ­​ແຫຼ່ງ​ພະ­ລັງ​​ເພື່ອເຊື່ອມ​ຕໍ່​ກັບ​ພາຍ​ນອກ. ອາ​ຊຽນ​ມຸ່ງ​ໄປ​ສູ່​ການ​ກໍ່­ສ້າງ​ເປັນ​ປະ­ຊາ​ຄົມ​ໜຶ່ງ ແລະ ຮັກ­ສາ​ບົດ​ບາ​ໃຈ­ກາງ​ໃນ​ການ​ຮັບ­ປະ­ກັນ​ສັນ­ຕິ­ພາບ ສະ​ຖຽມ​ລະ​ພາບ​ໃນ​ພາກ​ພື້ນ.

ໃນ​ການ​ປະ­ດິດ​ສ້າງ​ບັນ­ດາ​ຂອບ​ການ​ຮັບ­ປະ­ກັນ​ຄວາມ​ສະ­ຫງົບ​ໃຫ້​ແກ່​ພາກ​ພື້ນ, ຫວຽດ­ນາມ​ໄດ້​ປະກອບ­ສ່ວນ​ເສີມ​ຂະ­ຫຍາຍ​ບົດ­ບາດ​ເຈົ້າພາບ​ຂອງ​ອາ​ຊຽນ​ໃນ​ການ​ກໍ່­ສ້າງ ແບ່ງ­ປັນ ແລະ ເສີມ​ຂະ­ຫຍາຍ​ປະ​ສິດ­ທິ​ຜົນຂອງ​ບັນ­ດາ​ເຄື່ອງ­ມື​ຮ່ວມ​ມື​ຄື: ເວ­ທີ​ປາ​ໄສ​ພາກ​ພື້ນ​ອາ​ຊຽນ (ARF), ສົມ​ທິ​ສັນ­ຍາ​ມິດຕະພາບ ແລະ ການຮ່ວມ​ມື​ອາ­ຊີ​ຕາ­ເວັນ​ອອກ (TAC), ສົມ​ທິ​ສັນ­ຍາວ່າ​ດ້ວຍ​ພາກ​ພື້ນ​ອາ­ຊີ​ຕາ­ເວັນ​ອອກ­ສຽງ​ໃຕ້​ປອດ​ອາ­ວຸດ​ນິວ​ເຄຼຍ (SEANFWZ), ​ຖະ­ແຫຼງ​ການບາ­ລີ ​ກ່ຽວ​ກັບ​ບັນ­ດາ​ຫຼັກ­ການ​ພົວ­ພັນ​ຕ່າງ​ຝ່າຍ​ຕ່າງ​ມີ​ຜົນ​ປະ​ໂຫຍດ,... ສ້າງສະໜາມ​ແຂ່ງ­ຂັນ​ໃຫ້​ແກ່​ບັນ­ດາ​ປະ­ເທດ​ ໂດຍ​ຜ່ານ​ບັນ­ດາ​ກົນ​ໄກ ແລະ ລະບຽບວາ­ລະ​ການ​ປະ­ຊຸມ​ທີ່​ອາ​ຊຽນ​ເປັນ​ຜູ້​ກໍ່­ສ້າງ ແລະ ເປັນ​ປະ­ທານ, ຮັກ­ສາ​ບົດ­ບາດ​ເຈົ້າ​ພາບ​ຂອງ​ອາ​ຊຽນ​ໃນ​ບັນ­ດາ​ໂຄງ​ປະ­ກອບພາກ​ພື້ນ​ທີ່​ກຳ­ລັງ​ເປັນ​ຮູບ​ເປັນ​ຮ່າງຂຶ້ນ.

ໃນ​ບັນ­ຫາ​ທະ­ເລ​ຕາ​ເວັນ​ອອກ ​ເຊິ່ງ​ເປັນບັນ­ຫາ​ສັບ­ສົນ ແລະ ພົວ­ພັນ​ເຖິງ​​ສັນ­ຕິ­ພາບ ຄວາມ​ສະ­ຫງົບ ສະ​ຖຽມ​ລະ​ພາບ​ໃນ​ພາກ​ພື້ນນັ້ນ, ວິ­ທີ​ເຂົ້າ​ເຖິງ​ຂອງ​ຫວຽດ­ນາມ​​ສະ­ແດງ​ໃຫ້​ເຫັນ​ເຖິງ​ລັກ­ສະ­ນະ​ອັນ​ຕັ້ງ­ໜ້າ ​ກໍ່­ສ້າງ ແລະ ມີ​ຄວາມ​ຮັບ­ຜິດ­ຊອບ​ ໃນ​ການ​ຢືນ­ຢັນ​ຜົນ​ປະ​ໃຫຍ​ດລວມ​ຂອງ​ບັນ­ດາ​ປະ­ເທດ​ຢູ່​ໃນ​ແລະ​ນອກ​ພາກພື້ນ ຄືຮັບປະ­ກັນ​ສິ່ງ​ແວດ​ລ້ອມ​ສັນ­ຕິ­ພາບ ສະ​ຖຽມ​ລະ​ພາບ ຄວາມ​ສະ­ຫງົບ​ຄວາມ​ປອດ​ໄພ ແລະ ເສລີ­ພາບ​ໃນ​ການ​ເດີນ​ເຮືອ ເດີນ​ອາ­ກາດ ຢູ່​ທະ­ເລ​ຕາ­ເວັນ​ອອກ; ຮຽກ­ຮ້ອງ​ໃຫ້​ບັນ­ດາ​ຝ່າຍ​ທີ່​ກ່ຽວຂ້ອງ ຈົ່ງ​ປະ­ຕິ​ປັດ​​ກົດ­ໝາຍ​ສາກົນ, ອະນຸ​ສັນຍາ​ສະ­ຫະ​ປະ­ຊາ​ຊາດ​ວ່າ​ດ້ວຍ​ກົດ­ໝາຍ​ທະ­ເລປີ 1982 (UNCLOS), ຖະ­ແຫຼງ­ການ​ກ່ຽວ​ກັບ​ວິ­ທີ​ປະ­ພຶດ​ຂອງ​ບັນ­ດາ​ຝ່າຍ​ຢູ່​ທະ­ເລ​ຕາ­ເວັນ​ອອກ (DOC) ຢ່າງ​ເຂັມ​ງວດ ແລະ ສ້າງ​ປະ­ມວນ​ຂໍ້​ກຳ­ນົດ​ກ່ຽວ​ກັບ​ວິ­ທີ​ປະ­ພຶດ​ຢູ່​ທະ­ເລ​ຕາ­ເວັນ​ອອກ (COC) ຂຶ້ນ​ໂດຍ​ໄວ.

ທີ​ສອງ, ຫວຽດ­ນາມ​ເປັນ​ປັດ­ໃຈ​ຊຸກ­ຍູ້​ການ​ພັດ­ທະ­ນາ ແລະ ເພີ່ມ​ທະ­ວີ​ຖາ­ນະ​ບົດ­ບາດ​ຂອງ​ອາ​ຊຽນ. ​ໂດຍຕັ້ງ​ຢູ່​ໃຈ​ກາງ­ຂອງພູມິ​ພາກ​ກ້ວ​າງ​ໃຫຍ່ທີ່​ເປີດ​ກວ້າງ​ແຕ່​ປາ​ຊີ​ຟິກ​ເຖິງມະ­ຫາ​ສະ​ໝຸດ​ອິນ​ເດຍ ແລະ ເປັນ​ຂົວ​ຕໍ່​ລະ­ຫວ່າງ​ບັນ­ດາ​ປະ­ເທດ​ມະ­ຫາ​ອຳ­ນາດ, ບັນ­ດາ​ປະ­ເທດ​ຂະໜາດກາງແລະນ້ອຍ, ອາ​ຊຽນ​ມີ​ທີ່​ຕັ້ງ​ສຳ­ຄັນ​ທີ່​ສຸດ​ໃນ​ບັນ­ດາ​ຂະ​ບວນ​ວິ­ວັດ​ການ​ຮ່ວມ​ມື​ຢູ່​ທະ­ວີບ­ອາ­ຊີ. ໃນ​ເກືອບ​ທົດ​ສະ​ວັດ​ທີ່​ຜ່ານ​ມາ, ພາກ​ພື້ນ​ອາ­ຊີ​ຕາ­ເວັນ​ອອກສຽງ​ໃຕ້​ໄດ້​ຫັນ­ປ່ຽນ​ຢ່າງ​ແຂງ­ແຮງ, ໄດ້​ກາຍ­ເປັນ​ເຂດ​ພັດ­ທະ­ນາ​ຢ່າງຂະ­ຫຍັນ​ຂັນ​ເຄື່ອນ ແລະ ມີ​ຄວາມ​ສາ­ມັກ­ຄີ. ​ໂດຍ​ເລີ່​ມແຕ່​ອົງ​ການ­ຈັດ­ຕັ້ງ​ຮ່ວມ​ມື​ທີ່​ຫຼວມ​ແຫຼວ​ໜຶ່ງ, ຫົວ­ໜ່ວຍ​ຂະ­ໜາດ​ນ້ອຍ​ ​ຢູ່​ອາ­ຊີ​ຕາ­ເວັນ​ອອກສຽງ​ໃຕ້, ມາ​ເຖິງ​ປະ­ຈຸ​ບັນ​ອາ​ຊຽນ​ໄດ້​ກາຍ­ເປັນ​ອົງ​ການ­ຈັດ­ຕັ້ງການຮ່ວມມືຢ່າງ​ແໜ້ນ​ແຟ້ນ​ອັນ​ໜຶ່ງ, ​ເປັນກົງ­ຈັກ​ອັນ​ຄົບ​ຖ້ວນ​ບໍລິ­ບູນ​ໜຶ່ງ, ເປັນ​ໜຶ່ງ​ໃນ​ບັນ­ດາອົງການ​ຈັດ​ຕັ້ງ​ພາກ​ພື້ນ​ທີ່​ມີ​ການ​ເຕີບ​ໂຕ​ຢ່າງ​ໄວ­ວາ ແລະ ຂະ­ຫຍັນ​ຂັນ​ເຄື່ອນ​ອັນ​ດັບ​ໜຶ່ງ​ຂອງ​ໂລກ ແລະ ເປັນ​ຄູ່​ຮ່ວມ​ມື​ບໍ່​ສາ­ມາດ​ຂາດ​ໄດ້​ຂອງ​ບັນ­ດາ​ປະ­ເທດ ແລະ ອົງ​ການ­ຈັດ­ຕັ້ງ​ສາ­ກົນ​ທີ່​ສຳ­ຄັນ. ໃນ​ຂະ​ບວນ​ວິ­ວັດ​ນັ້ນ, ຫວຽດ­ນາມ​ໄດ້​ມີ​ບົດ­ບາດ​ສຳ­ຄັນ​ໃນ​ການ​ປະ­ກອບ­ສ່ວນ​ກຳ­ນົດ​ທິດ​ທາງ​ພັດ­ທະ­ນາ, ກຳ­ນົດ​ຍຸດ​ທະ​ສາດ ແລະ ​ນະ­ໂຍ­ບາຍ​ໃຫຍ່​ຂອງ​ອາ​ຊຽນ​ຄື: ກໍ່­ສ້າງ​ວິ­ໄສ​ທັດ ປີ 2020, ກົດ​ບັດ​ອາ​ຊຽນ, ຖະ­ແຫຼງ­ການຮ່າ​ໂນ້ຍ ກ່ຽວ​ກັບ​ການ​ຫຍໍ້​ສັ້ນ​ຄວາມ​ແຕກ​​ໂຕນ​ກັນ​ດ້ານ​ພັດ­ທະ­ນາ, ສ້າງ­ຕັ້ງ​ຄະ­ນະ​ກຳ­ມະ­ການ​ປົກ​ປ້ອງ​ແມ່ຍິງ ແລະ ເດັດ​ນ້ອຍ ອາ​ຊຽນ... ຫວຽດ­ນາມ​ໄດ້​ມີ​ສຸ­ລະ­ສຽງ​ສຳ­ຄັນ​ໃນ​ການ​ປົກ​ປັກ​ຮັກ­ສາ​ຈຸດ­ໝາຍ ແລະ ຫຼັກ­ການ​ຕ່າງໆ​ ຂອງ​ສະ­ມາ​ຄົມ​ຄື: ບັນ­ດາ​ເປົ້າ​ໝາຍ​ສັນ­ຕິ­ພາບ ສະ​ຖຽມ​ລະ​ພາບ ແລະ ການ​ເຊື່ອມ​ຕໍ່​ພາກ​ພື້ນ; ຕັ້ງ­ໜ້າ​ຊຸກ­ຍູ້ ແລະ ເສີມ​ຂະ­ຫຍາຍ​ຄຸນ​ປະ­ໂຫຍດ​ຂອງ​ບັນ­ດາ​ກົນ​ໄກ​ຮັບປະ­ກັນ​ຄວາມ​ສະ­ຫງົບ​ໃນ​ພາກ​ພື້ນ.

ໃນ​ເວ­ລາ​ທີ່​ສະ­ມາ​ຄົມ​ພົບ​ຄວາມ​ຫຍຸ້ງ­ຍາກ, ຫວຽດ­ນາມ​ໄດ້​ກາຍ­ເປັນ​ໜຶ່ງ​ໃນ​ບັນ­ດາ​ປັດ­ໃຈ​ທີ່​ຊ່ວຍ​ໃຫ້​ອາ​ຊຽນ​ຟື້ນ​ຕົວ​ກຳ­ລັງ​ແຮງ, ສ້າງ​ທ່າ​ຜ່ານ​ຜ່າ​ການ​ວິ​ກິດ​. ຕໍ່​ໜ້າສະ­ພາບ​ການ​ອິດ​ທິ​ພົນ​ຂອງ​​ອາ​ຊຽນ​ຫລຸດ​ລົງ​ເມື່ອ​ຖືກ​ຕົກ​ໃສ່​ການ​ວິ​ກິດ​ດ້ານ​ການ​ເງິນ​ທີ່​ຮ້າຍ​ແຮງ​ໃນ​ປີ 1997, ຫວຽດ­ນາມ​ໄດ້​ເປັນ​ປະ­ທານ​ກອງ​ປະ­ຊຸມສຸດ​ຍອດອາ​ຊຽນຄັ້ງ​ທີ 6 ທີ່​ຮ່າ​ໂນ້ຍ​ປີ 1998 ໄດ້​ຮັບ​ຜົນ­ສຳ­ເລັດ​ເປັນ​ຢ່າງ​ດີ, ຮັບ­ຮອງຜ່ານ​ໂຄງ­ການ​ປະ­ຕິ­ບັດງານຮ່າ​ໂນ້ຍ (HPA), ໄຂ​ຊ່ອງ​ທາງ​ໃຫ້ອາ​ຊຽນ​ຜ່ານ​ຜ່າ​ການ​ວິ​ກິດ​ດ້ານ​ການ​ເງິນ, ເພີ່ມ​ທະ­ວີ​ຄວາມ​ສາ­ມັກ­ຄີ, ຍູ້​ແຮງ​ການ​ຮ່ວມ​ມື, ຟື້ນ​ຟູ​ຖາ­ນະ​ບົດ­ບາດ​ຂອງ​ອາ​ຊຽນ ແລະ ກຳ­ນົດ​ທິດ​ໃຫ້​ແກ່​ການ​ພັດ­ທະ­ນາ ​ແນ­ໃສ່ປະຕິບັດ​ຈຸດໝາຍ​ຕ່າງຂອງ​ວິ​ໃສ​ທັດປີ 2020 ​ໃຫ້​ປະກົດ​ເປັນ​ຈິງ.

ປີ 2010, ຫວຽດ­ນາມ​ໄດ້​ປະ­ຕິ­ບັດ​​ບົດ­ບາດ​ເປັນ​ປະ­ທານອາ​ຊຽນເປັນ​ຢ່າງ​ດີ ໃນ​ສະ­ພາບ​​ວິ​ກິດການ​ເສດຖະກິດ - ການ​ເງິນ​ໂລກ​ກຳລັງ​ແຜ່ກວ້າງ; ກໍ່ສ້າງ​ໄດ້ບານພັບອັນ​ສຳ­ຄັນ​ໃນ​ລຳ­ດັບ​ດຳ­ເນີນ​ການ​ກໍ່­ສ້າງ​ປະ­ຊາ​ຄົມ​ອາ​ຊຽນ, ນຳ​ເອົາ​ກົດ​ບັດ ກົງ­ຈັກ​ໃໝ່​ຂອງ​ອາ​ຊຽນ​ເຂົ້າ​ໃນ​ຊີ­ວິດຕົວ​ຈິງ; ເສີມ​ຂະ­ຫຍາຍ​ບົດ­ບາດ​ໃຈ​ກາງ­ຂອງ​ອາ​ຊຽນ​ໃນ​ການ​ຮັບ­ປະ­ກັນ​ສັນ­ຕິ­ພາບ ສະ​ຖຽມ​ລະ​ພາບ​ ​ແລະ ການ​ຮ່ວມ​ມື​ຢູ່​ພາກ​ພື້ນ, ໃນ​ນັ້ນ​ມີ​ບັນ­ຫາ​ທະ­ເລ​ຕາ­ເວັນ​ອອກ. ກອງ​ປະ­ຊຸມ​ສຸດ​ຍອດ​ອາ­ຊີ​ຕາ­ເວັນ​ອອກ​ໄດ້​ເປີດ​ກວ້າງ​ໃນ​ປີ 2010 ດ້ວຍ​ການ​ເຂົ້າ​ຮ່ວມ​ຂອງ​ລັດເຊຍ ແລະ ອາ­ເມ­ລິ­ກາ ​ເຊິ່ງໄດ້​ເພີ່ມ​ທະ­ວີ​ຄວາມ​ສຳ­ຄັນ​ຂອງ​ເວ­ທີ​ປາ​ໄສ​ນີ້.

ເພື່ອ​ຈຸດ­ໝາຍ​ລວມ​ແຫ່ງ​ການ​ພັດ­ທະ­ນາ, ຫວຽດ­ນາມ​ໄດ້​ຮ່ວມ​ກັບ​ບັນ­ດາ​ປະ­ເທດ ອາ​ຊຽນ​ຊຸກ­ຍູ້​ການ​ຮ່ວມ​ມື ແລະ ​ເປີດ​ກວ້າງເສລີ­ພາບ​​ດ້ານ​ການ​ຄ້າ ການ​ບໍ­ລິ­ການ ການ​ລົງ­ທຶນ ​ກັບ​ບັນ­ດາ​ປະ­ເທດຢູ່​ໃນແລະ​ນອກ​ພາກ​ພື້ນ​ຄື: ປະ­ຕິ­ບັດ AFTA, ແລວ​ເສດ­ຖະ­ກິດ​ຕາ­ເວັນ​ອອກ-ຕາ­ເວັນ­ຕົກ,... ຍ້ອນ​ການ​ເຕີບ​ໂຕ​ເສດຖະກິດສູງ, ຫລຸດ­ຜ່ອນ​ຄວາມ­ທຸກ​ຍາກ​ຢ່າງໄວ, ການຫັນ​ເປັນ​​ເສດ­ຖະ­ກິດ​ຕະ­ຫຼາດ​ໄດ້ຮັບ​ຜົນ­ສຳ­ເລັດ​ຫຼາຍຢ່າງ, ຫວຽດ­ນາມ​ຈຶ່ງໄດ້​ບືນ​ຕົວ​ຂຶ້ນນຳໜ້າ​ໃນອາ​ຊຽນ 4 (ລວມມີ ​ກຳ­ປູ­ເຈຍ, ລາວ, ມຽນ​ມາ, ຫວຽດນາມ), ສ້າງ​ເປັນ​ແຮງ​ດຶງ​ຫຍໍ້​ສັ້ນ​ຄວາມ​ແຕກ​ໂຕນ​ກັນ​ທາງ​ດ້ານ​ການພັດ­ທະ­ນາ, ກາຍ­ເປັນ​ຮູບ​ແບບ​ເຕີບ​ໂຕທີ່​ສຳ­ເລັດ​ຜົນ​ໃນ​ອາຊຽນ.

ຄຽງ​ຄູ່​ກັບ​ການ​ເພີ່ມ​ທະ­ວີ​ການຮ່ວມ​ມື ແລະ ເຊື່ອມ​ຕໍ່​ພາຍ​ໃນອາຊຽນ, ຫວຽດ­ນາມ​ໄດ້​ເຂົ້າ​ຮ່ວມ​ໃນ​ການ​ຊຸກ­ຍູ້​ການຮ່ວມ​ມື​ລະ­ຫວ່າງອາ​ຊຽນ ກັບ​ບັນ­ດາ​ປະ­ເທດ​ຄູ່​ຮ່ວມ​ມື​ພາຍ​ນອກ​ໃນ​ຫຼາຍ​ຂົງ​ເຂດ​ຕ່າງ​ກັນ. ​ດ້ວຍ​ຖາ­ນະ​ເປັນ​ປະ­ເທດ​ປະ­ສານ​ງານ​ໃນ​ການ​ພົວ­ພັນ​ລະ­ຫວ່າງ​ອາ​ຊຽນ ກັບບັນດາ​ຄູ່​ຮ່ວມ​ມື​ທີ່ສຳ­ຄັນ​ຄື: ​ຍີ່­ປຸ່ນ, ລັດ­ເຊຍ, ອາ­ເມຣິ­ກາ, ອົດສະ​ຕຣາ​ລີ,... ຫວຽດ­ນາມ​ໄດ້​ເສີມ​ຂະ­ຫຍາຍ​ບົດ­ບາດ​ເປັນ​ຂົວ​ຕໍ່​ອັັນ​ຕັ້ງ­ໜ້າ ​ເພີ່ມ​ທະ­ວີ​ການ​ພົວພັນ​ລະ­ຫວ່າງອາ​ຊຽນ ກັບ​ບັນ­ດາ​ປະ­ເທດ​ນີ້, ນັບ​ທັງ​ການ​ປະ­ກອບ­ສ່ວນ​ໃນ​ການ​ແກ້​ໄຂ​ບັນ­ດາ​ຂໍ້­ຄົງ­ຄ້າງ, ຊ່ວຍຍົກ​ລະ­ດັບ​ການ​ພົວ­ພັນ​ລະ­ຫວ່າງ​ສອງ​ຝ່າຍ ​ເຊິ່ງໄດ້​ຮັບ​ການ​ຕີ​ລາ­ຄາ​ສູງ​ຈາກ​ອາ​ຊຽນ ແລະ ບັນ­ດາ​ປະ­ເທດ​ຄູ່ເຈລະ­ຈາ.  ຫວຽດ­ນາມ​ກໍ່​ໄດ້​ມີ​ສ່ວນ​ປະ­ກອບ­​ອັນ​ຕັ້ງ­ໜ້າ​ແນ່​ໃສ່​ຮັກ­ສາ​​ບົດ­ບາດ​​ເຈົ້າພາບ​ຂອງ​ອາ​ຊຽນ ​ໃນ​ບັນດາ​ວິ­ວັດ​ການ​ຮ່ວມ​ມື​ພາກ​ພື້ນ​ໂດຍ​ອາ​ຊຽນ​ເປັນ​ຜູ້​ສະ­ເໜີ​ຄື: ອາ​ຊຽນ​ບວກ​ໜຶ່ງ (ASEAN+1), ອາ​ຊຽນ​ບວກ​ສາມ (ASEAN+3), ກອງ​ປະຊຸມ​ສຸດ​ຍອດອາ­ຊີ​ຕາ­ເວັນ​ອອກ (EAS), ເວ­ທີ​ປາ​ໄສ​ພາກ​ພື້ນ​ອາ​ຊຽນ (ARF), ກອງ​ປະ­ຊຸມ​ລັດ­ຖະ­ມົນ­ຕີ​ກະ­ຊວງ​ປ້ອງ​ກັນ​ປະ­ເທດອາ​ຊຽນ (ADMM),...

ທີ​ສາມ, ຫວຽດ­ນາມ​ເປັນ​ປັດ­ໃຈ​ປະ­ກອບ­ສ່ວນ​ກໍ່­ສ້າງ​ປະ­ຊາ​ຄົມອາ​ຊຽນ ​ໃຫ້​ເຂັ້ມ­ແຂງ. ປີ 2015, ອາຊຽນຈະ​ສຳ­ເລັດ​​ການກໍ່ຕັ້ງ​ປະ­ຊາ​ຄົມ​ທີ່​ເປັນເອ­ກະ​ພາບ, ຕາມ​ນັ້ນ, ການເຊື່ອມ​ຕໍ່​ພາກ​ພື້ນ​ໄດ້​ຮັບການຍົກ​ສູງ​ໃນ​ທຸກ​ດ້ານ ໂດຍ​ຜ່ານສາມ​ເສົາ­ຄ້ຳ​ຕົ້ນ​ຕໍ່​ຄື ​ປະ­ຊາ​ຄົມ​ການ­ເມືອງ-ຄວາມ​ໝັ້ນ­ຄົງອາຊຽນ (APSC), ປະ­ຊາ​ຄົມ​ເສດ­ຖະ­ກິດອາຊຽນ (AEC), ​ປະ­ຊາ​ຄົມ​ວັດ​ທະ​ນະ​ທຳ-ສັງ­ຄົມອາຊຽນ (ASCC).

ນັບ​ແຕ່​ເວ­ລາ​ສະ­ເໜີ​ຄວາມ​ຄິດ​ທີ່​ຈະ​ກໍ່­ສ້າງ​ປະ­ຊາ​ຄົມອາ​ຊຽນຂຶ້ນໃນ​ປີ 2015, ຫວຽດ­ນາມ​ເປັນ​ປະ­ເທດ​ສະ­ມາ­ຊິກທີ່​ບັນ­ລຸ​ໄດ້​ອັດ­ຕາ​ສ່ວ​ນ​ສຳ­ເລັດ​ວິ­ວັດ​ການ​ກໍ່­ສ້າງປະຊາ​ຄົມ​ໃນ​ລະ­ດັບ​ສູງ ເຖິງ​ແມ່ນ​ວ່າ​ແຫຼ່ງ​ພະ­ລັງ​ຍັງຖືກ​ຈຳ­ກັດ. ທາງ​ດ້ານ​ການ­ເມືອງ - ຄວາມໝັ້ນ­ຄົງ, ຫວຽດ­ນາມ​ຮ່ວມ​ກັບ​ບັນ­ດາ​ປະ­ເທດ​ອາ​ຊຽນ​ພວມ​ຜັນ​ຂະ­ຫຍາຍ​ບັນ­ດາ​ເປົ້າ​ໝາຍທີ່​ຍັງ​ເຫຼືອ​ຂອງ​ແຜນ­ການ​ສັງ​ລວມ APSC, ໃນ​ນັ້ນ​ມີ​ການ​ຮັບ​ໜ້າ­ທີ່ເປັນ​ປະ­ທານ ແລະ ຜັນ​ຂະ­ຫຍາຍ​ບັນ­ດາ​ມາດ​ຕະ­ການ​ທີ່​ຖືກ​ຖື​ວ່າ​ປະ­ຕິ­ບັດ​ຍາກ ຍ້ອນ​ລັກ­ສະ­ນະ​ກະທົບກະ​ເທືອ​ນ​ໄວ ແລະ ສັບ­ສົນ. ຫວຽດ­ນາມ​ກໍ່​ໄດ້​ປະ­ຕິ­ບັດ​ຄວາມ​ຄິດ​ລິ​ເລີ່ມ​ຕ່າງໆຢ່າງ​ຕັ້ງ­ໜ້າ​ຄື: ສ້າງ­ຕັ້ງ​ສາຍ​ພົວ­ພັນ​ໂດຍ​ກົງ​ລະ­ຫວ່າງ​ລັດ­ຖະ­ມົນ­ຕີ​ກະ­ຊວງ​ປ້ອງ​ກັນ​ປະ­ເທດ​ບັນ­ດາ​ປະ­ເທດ​ອາ​ຊຽນ; ເປັນ​ປະ­ທານ​ອົງ​ການ­ຈັດ­ຕັ້ງເວ­ທີ​ປາ​ໄສ​ທະ­ເລອາ​ຊຽນ (AMF), ເວ­ທີ​ປາ​ໄສ​ທະ­ເລອາ​ຊຽນເປີດ​ກວ້າງ (EAMF); ຍູ້​ແຮງ​ການ​ຮ່ວມ​ມື​ລະ­ຫວ່າງ​ອາ​ຊຽນ​ກັບ​ບັນ­ດາ​ຄູ່​ຮ່ວມ​ມື​ໃນ​ການ​ສະ­ກັດ​ກັ້ນ ແລະ ແກ້​ໄຂສິ່ງທ້າ​ທາຍ​ທີ່​ກຳ­ລັງ​ວາງ​ອອກ​ມາ​ຄື: ຄວາມ​ສະ­ຫງົບ ຄວາມ​ປອດ​ໄພ ໃນ​ການ​ເດີນ​ທະ­ເລ, ການປ່ຽນ­ແປງ​ຂອງດິນ​ຟ້າ​ອາ­ກາດ, ຄວາມ​ໝັ້ນ­ຄົງ​ດ້ານ​ແຫຼ່ງ​ນ້ຳ, ໄພ​ທຳ​ມະ​ຊາດ, ໂລ­ຄາ​ພະ­ຍາດ ​ໂລກເອ​ໂບ​ລາ,... ສະ­ພາ​ແຫ່ງ​ຊາດ, ບັນ­ດາ​ອົງ​ການ­ຈັດ­ຕັ້ງ​ການ­ເມືອງ - ສັງ­ຄົມ ​ແລະ ປະ­ຊາ­ຊົນ​ຫວຽດ­ນາມ​ໄດ້​ມີ​ການ­ເຄື່ອນ­ໄຫວ​ຕ່າງໆ​ ທີ່​ອຸ­ດົມ­ສົມ­ບູນ​ຕາມ​ບັນ­ດາ​ກົນ​ໄກ​ທີ່​ກ່ຽວ­ຂ້ອງ.

ທາງ​ດ້ານ​ເສດ­ຖະ­ກິດ, ຫວຽດນາມເປັນ​ໜຶ່ງ​ໃນ​ສາມ​ປະ­ເທດ​ທີ່ບັນ­ລຸ​ມາດ­ຕາ​ສ່ວນ​ສູງ​ສຸດ​ໃນ​ການ​ປະຕິບັດ​ບັນ­ດາ​ຈຸດ­ໝາຍ​ຂອງ​ແຜນ­ການ​ສັງ​ລວມ​ ​ກໍ່­ສ້າງ​ປະ­ຊາ​ຄົມ​ເສດ­ຖະ­ກິດອາຊຽນ (AEC), ດ້ວຍ​ລະ­ດັບ​ສຳ­ເລັດ​ເກືອບ 90%. ຫວຽດ­ນາມ​ກໍ່​ເຂົ້າ​ຮ່ວມ​ຢ່າງ​ຕັ້ງ­ໜ້າ​ໃນ​ການ​ເຈລະ­ຈາ​ກ່ຽວ​ກັບ​ບັນ­ດາ​ມາດ​ຕະ­ການສ້າງ​ຄວາມ​ສະ­ດວກດ້ານ​ການ​ຄ້າ ການ​ລົງ­ທຶນ ​ແລະ ການ​ບໍ­ລິ­ການ; ເປັນ​ເຈົ້າ​ການ​ໃນ​ການ​ປະ­ຕິ­ບັດ​ບັນ­ດາ​ຄຳ​ໝັ້ນ​ສັນ­ຍາ​ກ່ຽວ​ກັບ​ຫລຸດ­ຜ່ອນ​ພາ­ສີ​ນຳ​ເຂົ້າ ​ລົງ​ເປັນ 0% ຫາ 5% ຕາມ​ສັນ­ຍາ​ການ​ຄ້າ​ສິນ­ຄ້າອາ​ຊຽນ (ສຳ­ລັບ​ສ່ວນ​ຫຼາຍ​ປະ­ເພດ​ພາ­ສີ​ໃນ​ລາຍ­ການ​ລົດ​ພາສີລົງ​ຕາມ​ທຳ​ມະ​ດາ); ພະ­ຍາ­ຍາມ​ສຳ­ເລັດ​ຄຳ​ໝັ້ນ​ສັນ​ຍາກ່ຽວ​ກັບ​ລົບ​ລ້າງ​ພາ­ສີ​ສຸລະກາກອນ ສຳ­ລັບ​ບັນ­ດາ​ຜະ­ລິດ​ຕະພັນ​ ໃນ​ຂະ­ແໜງ­ການ​ບຸ­ລິ­ມະ­ສິດ​ເຊື່ອມ​ໂຍງ. ບັນ­ດາ​ສັນ­ຍາ​ການ​ຄ້າ​ເສລີ (FTA) ສຳ­ຄັນ​ ເຊິ່ງ​ຫວຽດ­ນາມ​ລົງ​ລາຍ​ເຊັນ​ກັບ ສາ­ທາ­ລະ­ນະ​ລັດເກົາ­ຫຼີ, ສະ­ຫະ­ພັນ​ພາ­ສີ​ສຸລະກາ­ກອນ ລວມ​ມີສະ­ຫະ­ພັນ​ລັດ­ເຊຍ, ເບ​ລາ​ຣຸດຊີ, ກາຊັກ​ສະຖານ ແລະ ກຳ­ລັງ​ສຳ­ເລັດ​ການ​ເຈລະ­ຈາ​ກັບ​ສະ­ຫະ­ພັນ​ເອີ​ຣົບ ໃນ​ປີ 2015 ປະ­ກອບ­ສ່ວນ​ເປີດ​ກວ້າງ​ຜົນ​ປະ­ໂຫຍດ ແລະ ເຊື່ອມ​ຕໍ່ປະ­ຊາ​ຄົມ​ເສດຖະກິດອາຊຽນ (AEC) ກັບ​ພາຍ​ນອກ.

ທາງ​ດ້ານວັດ­ທະ­ນະ­ທຳ - ສັງ­ຄົມ, ຫວຽດ­ນາມ​ຈະ​ຊຸກ­ຍູ້​ເສົາ­ຄ້ຳ​ນີ້​​ໃຫ້ກາຍ​ເປັນ​ຂາ​ຕັ້ງ​ກ້ອງໜຶ່ງ​ທີ່​ມີ​ປະໂຫຍດ​ຊ່ວຍ­ເຫຼືອ ແລະ ຕິດ​ພັນ​ແບບ​ອິນ​ຊີ​ໃນ​ປະ­ຊາ​ຄົມ. ຫວຽດ­ນາມ​ເປັນ​ເຈົ້າ​ການ​ສະ­ເໜີ​ຄວາມ​ຄິດ​ລິ​ເລີ່ມ, ສະ­ໜັບ­ສະ­ໜູນ​ການ​ຮ່ວມ​ມື​ໃນ​ບັນ­ດາຂົງ​ເຂດ​ບຸລິ​ມະ​ສິດ​ຂອງ​ອາ​ຊຽນ​ໃນ​ປະ­ຈຸ​ປັນ ​ຄື: ສະ­ຫວັດ­ດີ​ການ​ສັງ­ຄົມ, ສິ່ງ​ແວດ​ລ້ອມ, ຄຸ້ມ​ຄອງ​ໄພ​ທຳ​ມະ​ຊາດ, ການປ່ຽນ­ແປງ​ຂອງດິນ​ຟ້າ​ອາ­ກາດ ແລະ ຊຸກ­ຍູ້ ປົກ​ປັກ​ຮັກ­ສາ​ສິດ­ທິ​ຂອງ​ຄົນ​ແຮງ​ງານ​ເຄື່ອນ​ຍ້າຍ​ຂ້າມ​ຊາດ,...

*

*   *

​ໃນ 20 ປີ​ແຫ່ງ​ການ​ເປັນ​ສະ­ມາ­ຊິກ​ຂອງ​ອາ​ຊຽນ, ຫວຽດ­ນາມ​ໄດ້​ມີ​ການ​ປະ­ກອບ­ສ່ວນ​ເຂົ້າ​ໃນ​ການ​ເຕີບ​ໃຫຍ່​ເຂັ້ມ​ແຂງ​ຂອງ​ອາ​ຊຽນ, ໄດ້​ຢືນ­ຢັນ​ພາບ​ພົດ ແລະ ອິດ​ທິ​ພົນ​ຂອງ​ສະ­ມາ­ຊິກ​​ໜຶ່ງ​ທີ່​ເປັນ​ເຈົ້າ​ການ ແລະ ມີ​ຄວາມ​ຮັບ­ຜິດ­ຊອບ. ພາຍ­ຫຼັງ​ປີ 2015, ອາ​ຊຽນ​ຈະ​ເລີ່ມ​ຕົ້ນ​ໄລ­ຍະ​ພັດ­ທະ­ນາ​ໃໝ່ ​ດ້ວຍ​ສະ­ພາບ​ແວດ​ລ້ອມ​ແຫ່ງ​ສັນຕິພາບ ແລະ ຄວາມ​ສະ­ຫງົບ​ປອດ​ໄພ​ໃນ​ພາກ​ພື້ນ, ຕະ­ຫຼາດ​ລວມ​ອັນ​ໜຶ່ງ​ອັນ​ດຽວ ແລະ ເປັນ​ລະ­ບົບ​ຜະ­ລິດ​ເອ­ກະ​ພາບ, ສັງ­ຄົມ​​ໜຶ່ງທີ່​ມີ​ຄວາມ​ແບ່ງ­ປັນ ຫຸ້ມ​ຫໍ່ກັນ, ມີ​ຄວາມ​ຮັບ­ຜິດ­ຊອບ ແລະ ຫັນໄປ​ສູ່​ປະ­ຊາ­ຊົນ. ດັ່ງນັ້ນ, ເພື່ອ​ເສີມ​ຂະ­ຫຍາຍ​ກວ່າ​ອີກ​​ບົດ­ບາດ ແລະ ຖາ­ນະທີ່​ຕັ້ງ​ຂອງ​ຫວຽດ­ນາມຢູ່​ໃນ​ພາກ​ພື້ນ ແລະ ໃນ​ໂລກ ກໍ່​ຄື​ຊຸກຍູ້​ການ​ພັດ­ທະ­ນາຢ່າງ​ໝັ້ນ­ຄົງ​ຂອງ​ປະ­ຊາ​ຄົມ, ພ້ອມ​ກັບ​ການ​ສະ­ໜັບ­ສະ­ໜູນ​ຂອງ​ບັນ­ດາ​ປະ­ເທດ​ສະມາຊິກ, ຫວຽດ­ນາມ​ຈະສືບ​ຕໍ່​ປະ­ກອບ­ສ່ວນ​ເສີມ​ຂະ­ຫຍາຍ​ຄວາມ​ສາ­ມັກ­ຄີ ແລະ ຄວາມ​ເປັນເອ­ກະ​ພາບ​ຂອງ​ອາ​ຊຽນ, ເພີ່ມ​ທະ­ວີ​ການ​ກໍ່­ສ້າງ​ຄວາມ​ໄວ້​ວາງ­ໃຈ, ມຸ່ງ​ໄປ​ສູ່​ສຸ­ລະ­ສຽງ​ລວມ​ສຳ­ລັບ​ບັນ­ດາ​ບັນ­ຫາ​ພາກ​ພື້ນ, ເສີມ​ຂະ­ຫຍາຍ​ບົດບາດ​ໃຈ​ກາງ­ ຂອງ​ອາ​ຊຽນ​ໃນ​ການ​ກໍ່­ສ້າງ​ໂຄງ​ປະ­ກອບພາກ​ພື້ນ ບົນ​ພື້ນ­ຖານ​ບັນ­ດາ​ມາດ­ຕະ­ຖານ​ລວມ ​ຂອງ​ກົດ­ໝາຍ​ສາ­ກົນ, ບັນ­ດາ​ຫຼັກ­ການ ຄຸນ­ຄ່າ ມາດ­ຕະ­ຖານ​ການ​ປະ­ພຶດ ​ຂອງ​ອາ​ຊຽນ. ເປັນ​ເຈົ້າ​ການ​ໃນ​ການ​ກໍ່­ສ້າງວິ​ໄສ​ທັດ​ປະ­ຊາ​ຄົມອາ​ຊຽນ ພາຍຫຼັງ​ປີ 2015, ກຳ­ນົດ​ບັນ­ດາ​ເນື້ອ​ໃນຮ່ວມມື​ບຸລິ​ມະ​ສິດຂອງ​ອາ​ຊຽນ​ໃນ 10 ປີ​ສະ​ເພາະໜ້າ.

ພ້ອມ​ກັບ​ວິ­ວັດ​ການ​ປ່ຽງ​ແປງ​ໃໝ່ ແລະ ເຊື່ອມ​ໂຍງ​ສາ­ກົນຢ່າງ​ຮ້ອບ​ດ້ານ, ຄວາມ​ມາ­ນະ​ພະ­ຍາ­ຍາມ​ຂອງ​ຫວຽດ­ນາມ​ໃນ​ການ​ຮ່ວມ​ມື​ຢ່າງກວ້າງ­ຂວາງ ແລະ ມີ​ປະ​ສິດ­ທິ​ຜົນ​ກວ່າ​ອີກ​ ຈະ​ປະ­ກອບ­ສ່ວນ​ເຮັດ​ໃຫ້ປະ­ຊາ​ຄົມ​ອາ​ຊຽນ​ເຂັ້ມ­ແຂງ ສະ­ໜິດ​ຕິດ​ພັນ ​ແລະ ພັດ­ທະ­ນາຍິ່ງ​ຂຶ້ນ ເພື່ອ​ຄວາມ​ຜາ​ສຸກ​ຂອງ​ປະ­ຊາ­ຊົນອາ​ຊຽນ, ເພື່ອ​ສັນ­ຕິ­ພາບ ສະ​ຖຽມ​ລະ​ພາບ ການຮ່ວມ​ມື ແລະ ວັດ​ຖະ​ນາ​ຖາ­ວອນ ຢູ່​ພາກ​ພື້ນອາ­ຊີ - ປາ​ຊີ​ຟິກ ແລະ ໃນ​ໂລກ.

ເລວຽດຢວຽນ
ກະຊວງການຕ່າງປະເທດ

------------------------------------

* ບົດ​ນີ້​ໄດ້​ລົງ​ພິມ​ໃນວາລະສານກອມມູນິດ ສະບັບທີ 873 (ເດືອນກໍລະກົດ 2015)

(1)    AEC ເປັນລູກກະແຈເພື່ອຫວຽດນາມຫຼຸດຜ່ອນພາລະການຂາດດຸນດ້ານນຳເຂົ້າ, http://www.doanhnhansaigon.vn/thoi-su-trong-nuoc/aec-la-chia-khoa-de-viet-nam-giam-ganh-nang-nhap-sieu/1080787/, ວັນທີ 17-04-2014

(2) Kishore Mahbubani & Rhoda Severino: “ASEAN: The way forward”, http://www.mckinsey.com/insights/public_sector/asean_the_way_forward

Other Stories

ບົດທີ່ມີຜູ້ອ່ານຫລາຍສຸດ

ບົດໃໝ່ສຸດ