ການສ້າງຄວາມກົມກຽວລະຫວ່າງການພັດທະນາເສດຖະກິດ
ແລະ ການປົກປ້ອງສິ່ງແວດລ້ອມ: ທິດທາງແລະວິທີແກ້ໄຂ
ສຳລັບກະສິກຳ ແລະ ສິ່ງແວດລ້ອມ
ແລະ ການປົກປ້ອງສິ່ງແວດລ້ອມ: ທິດທາງແລະວິທີແກ້ໄຂ
ສຳລັບກະສິກຳ ແລະ ສິ່ງແວດລ້ອມ
ນະຄອນໂຮ່ຈີິມິນພັດທະນາຢ່າງຍືນຍົງແລະຮອບດ້ານ _ ແຫຼ່ງ: nhiepanhdoisong.vn
ການປະກອບສ່ວນທີ່ສຳຄັນຕໍ່ການເຕີບໂຕ ແລະການພັດທະນາເສດຖະກິດໃນຍຸກໃໝ່
ໃນຍຸກໃໝ່, ກະສິກຳແລະສິ່ງແວດລ້ອມປະກອບສ່ວນໂດຍກົງຕໍ່ການເຕີບໂຕທາງເສດຖະກິດ, ຊ່ວຍຮັບປະກັນຄວາມໝັ້ນຄົງດ້ານອາຫານ ແລະສ້າງພື້ນຖານທີ່ໝັ້ນຄົງສຳລັບການພັດທະນາຂະແໜງເສດຖະກິດອື່ນໆ.
ການປະກອບສ່ວນໂດຍກົງຕໍ່ການເຕີບໂຕທາງເສດຖະກິດ
ການມີສ່ວນຮ່ວມໂດຍກົງຂອງຂະແໜງການນີ້ສະແດງໃຫ້ເຫັນໄດ້ຈາກການຜະລິດ ແລະການສະໜອງອາຫານ, ຜະລິດຕະພັນກະສິກຳ, ປ່າໄມ້ ແລະຜະລິດຕະພັນສັດນ້ຳ ສຳລັບການບໍລິໂພກພາຍໃນປະເທດ ແລະການສົ່ງອອກ ແລະ ການສະໜອງວັດຖຸດິບສຳລັບອຸດສາຫະກຳປຸງແຕ່ງ. ໃນໄລຍະປີ 2021-2025, ເຖິງວ່າຈະປະເຊີນກັບຄວາມຫຍຸ້ງຍາກຫຼາຍຢ່າງຍ້ອນການລະບາດຂອງພະຍາດໂຄວິດ-19, ໄພພິບັດທາງທຳມະຊາດ, ການປ່ຽນແປງສະພາບດິນຟ້າອາກາດ, ຄວາມບໍ່ສະຖຽນຂອງຕະຫຼາດ, ໂດຍສະເພາະ ການປັບນະໂຍບາຍການຄ້າຂອງບັນດາປະເທດໃຫຍ່, ແຕ່ຂະແໜງກະສິກຳແລະສິ່ງແວດລ້ອມ ຍັງຄົງເຕີບໂຕຢ່າງຂ້ອນຂ້າງມີສະຖຽນລະພາບ, ໂດຍມີອັດຕາການເຕີບໂຕສະເລ່ຍ 3,74% ຕໍ່ປີ, ແລະ ປະກອບສ່ວນຕໍ່ການເຕີບໂຕທາງເສດຖະກິດໂດຍລວມສະເລ່ຍ 8%. ເຖິງວ່າການປະກອບສ່ວນຂອງຂະແໜງກະສິກຳຕໍ່ໂຄງສ້າງ GDP ຈະມີພຽງແຕ່ 11,64% ໃນປີ 2025, ແຕ່ຖ້າລວມການປຸງແຕ່ງຜະລິດຕະພັນກະສິກຳ, ປ່າໄມ້ ແລະຜະລິດຕະພັນສັດນ້ຳ ແລະບໍລິການທາງການກະເສດແລ້ວ ຂະແໜງກະສິກຳຈະມີອັດຕາສ່ວນຫຼາຍກວ່າ 18% ຂອງ GDP ຂອງປະເທດ. ໃນໄລຍະປີ 2026-2030, ຂະແໜງກະສິກຳແລະສິ່ງແວດລ້ອມຕັ້ງເປົ້າໝາຍທີ່ຈະບັນລຸອັດຕາການເຕີບໂຕສະເລ່ຍ 3,7% ຕໍ່ປີ ແລະມຸ່ງໝັ້ນທີ່ຈະບັນລຸ 4% ຕໍ່ປີ, ພ້ອມກັນນັ້ນກໍ່ສືບຕໍ່ຮັກສາອິດທິພົນສະໜັບສະໜູນທີ່ໝັ້ນຄົງຕໍ່ເສດຖະກິດໂດຍລວມ. ເພື່ອໃຫ້ບັນລຸອັດຕາການເຕີບໂຕສະເລ່ຍ 3,7% ຕໍ່ປີ, ຂະແໜງຍ່ອຍຕ່າງໆ ຕ້ອງປະກອບສ່ວນເຂົ້າໃນການເຕີບໂຕຂອງຂະແໜງການໂດຍລວມ, ໂດຍຄາດວ່າ ຂະແໜງກະສິກຳຈະເຕີບໂຕ 3,55% ຕໍ່ປີ, ປ່າໄມ້ 4,81% ຕໍ່ປີ ແລະການປະມົງ 3,95% ຕໍ່ປີ.
ການຄຸ້ມຄອງຊັບພະຍາກອນທີ່ສຳຄັນຫຼາຍຢ່າງເພື່ອຮັບໃຊ້ການພັດທະນາປະເທດ
ຂະແໜງກະສິກຳແລະສິ່ງແວດລ້ອມໃຫ້ຄຳແນະນຳ ແລະຊ່ວຍເຫຼືອພັກແລະລັດ ໃນການຄຸ້ມຄອງຊັບພະຍາກອນຕ່າງໆ ເຊັ່ນ: ທີ່ດິນ, ແຮ່ທາດ, ຊັບພະຍາກອນນ້ຳ, ທະເລ, ເກາະ, ຊັບພະຍາກອນປ່າໄມ້ ແລະອື່ນໆ ເພື່ອຮັບໃຊ້ການພັດທະນາເສດຖະກິດ ແລະ ສັງຄົມ ແລະການປົກປ້ອງສິ່ງແວດລ້ອມຂອງປະເທດ. ຈາກລາຍງານການສຳຫຼວດທີ່ດິນຂອງກະຊວງກະສິກຳແລະສິ່ງແວດລ້ອມໃນປີ 2025, ນອກຈາກທີ່ດິນກະສິກຳຫຼາຍກວ່າ 28 ລ້ານເຮັກຕາແລ້ວ, ຍັງມີທີ່ດິນເພື່ອການພານິດທີ່ບໍ່ແມ່ນກະສິກຳອີກ 346 ພັນເຮັກຕາ ເຊິ່ງລວມທັງນິຄົມອຸດສາຫະກຳ ແລະກຸ່ມອຸດສາຫະກຳເກືອບ 130 ພັນເຮັກຕາ. ປະຈຸບັນ, ທົ່ວປະເທດມີນິຄົມອຸດສາຫະກຳປະມານ 500 ແຫ່ງ; ອັດຕາການເຂົ້າໃຊ້ພື້ນທີ່ປະມານ 53,2%(1); ຕົ້ນທຶນການລົງທຶນສະເລ່ຍໃນການພັດທະນາຢູ່ທີ່ປະມານ 600.000 ໂດລາສະຫະລັດຕໍ່ເຮັກຕາ, ລາຄາເຊົ່າສະເລ່ຍຢູ່ທີ່ປະມານ 1,45 ລ້ານໂດລາສະຫະລັດຕໍ່ເຮັກຕາຕໍ່ຮອບການເຊົ່າ(2) ແລະມີຄົນງານປະມານ 3,7 ລ້ານຄົນເຮັດວຽກໃນນິຄົມອຸດສາຫະກຳ ແລະເຂດປຸງແຕ່ງສົ່ງອອກ(3). ດັ່ງນັ້ນ, ພຽງແຕ່ພັດທະນາພື້ນທີ່ເຂດອຸດສາຫະກຳ ແລະກຸ່ມອຸດສາຫະກຳຕ່າງໆ ຢ່າງເຕັມທີ ກໍ່ຈະດຶງດູດການລົງທຶນໄດ້ເກືອບສອງເທົ່າຂອງຈຳນວນໃນປະຈຸບັນ ຊ່ວຍຊຸກຍູ້ການເຕີບໂຕທາງເສດຖະກິດ ແລະສ້າງວຽກເຮັດງານທຳເພີ່ມເຕີມອີກ 3,5 ລ້ານຕຳແໜ່ງ.
ຫວຽດນາມມີຊັບພະຍາກອນທໍລະນີວິທະຍາ ແລະແຮ່ທາດທີ່ຫຼາກຫຼາຍ(4), ເຊິ່ງຫຼາຍຊະນິດຖືກຈັດເປັນແຮ່ທາດຍຸດທະສາດ(5) ເຊັ່ນ: ແຮ່ຫາຍາກ; ຢູເຣນຽມ, ທໍຣຽມ; ຄຳ; ກົ່ວ; ວຸນແຟຣມ; ແອນຕິມອນ; ທອງແດງ; ບອກໄຊດ໌; ໄທທານຽມ..., ເຊິ່ງເປັນແຮ່ທາດທີ່ມີຈຳກັດໃນໂລກ, ຮັບໃຊ້ໂດຍກົງຕໍ່ອຸດສາຫະກຳພະລັງງານໝູນວຽນ, ອຸດສາຫະກຳເອເລັກໂຕຣນິກ, ອຸດສາຫະກຳເຄິ່ງຕົວນຳ, ການຜະລິດວັດສະດຸໃໝ່, ໂລຫະປະສົມພິເສດ, ການປ້ອງກັນປະເທດ ແລະຄວາມໝັ້ນຄົງ. ຖ້າມີການຂຸດຄົ້ນ, ປຸງແຕ່ງ ແລະ ໃຊ້ປະໂຫຍດຢ່າງມີປະສິດທິພາບ, ແຮ່ທາດຕ່າງໆ ສາມາດມີສ່ວນຊ່ວຍເພີ່ມຜະລິດຕະພັນມວນລວມພາຍໃນປະເທດ (GDP) ໄດ້ທັງທາງກົງແລະທາງອ້ອມ 2-3 ເປີເຊັນຕໍ່ປີ.
ຫວຽດນາມມີຊາຍຝັ່ງທະເລຍາວກວ່າ 3.260 ກິໂລແມັດ, ເນື້ອທີ່ທະເລຫຼາຍກວ່າ 1 ລ້ານຕາລາງກິໂລແມັດໃນທະເລຕາເວັນອອກ ພ້ອມດ້ວຍລະບົບນິເວດທີ່ຫຼາກຫຼາຍ ແລະອຸດົມສົມບູນ, ມີຫາດຊາຍທີ່ສວຍງາມຫຼາຍແຫ່ງ ແລະມີແຫຼ່ງມໍລະດົກທາງທຳມະຊາດ ແລະວັດທະນະທຳທີ່ໄດ້ຮັບການຮັບຮອງຈາກອົງການ UNESCO, ນອກຈາກນີ້, ຕຳແໜ່ງທາງພູມິສາດການເມືອງ ແລະພູມິສາດເສດຖະກິດຂອງຫວຽດນາມ ຍັງມີຄວາມສຳຄັນຫຼາຍ ເນື່ອງຈາກເປັນປະຕູສູ່ການຄ້າໃນພາກພື້ນແລະສາກົນ. ດັ່ງນັ້ນ, ຊັບພະຍາກອນທາງທະເລຈຶ່ງມີທ່າແຮງຢ່າງຫຼາຍ ໃນການສະໜັບສະໜູນການເຕີບໂຕທາງເສດຖະກິດ ໃນອີກຫຼາຍປີຂ້າງໜ້າ. ການລ້ຽງສັດນ້ຳທາງທະເລເປັນຂະແໜງການທີ່ມີທ່າແຮງໃນການພັດທະນາສູງ. ໂດຍມີເປົ້າໝາຍທີ່ຈະເພີ່ມພື້ນທີ່ລ້ຽງສັດນ້ຳໃຫ້ໄດ້ 300.000 ເຮັກຕາ ພາຍໃນປີ 2030, ດ້ວຍປະລິມານກະຊັງລ້ຽງສັດນ້ຳ 12 ລ້ານແມັດກ້ອນ; ຜົນຜະລິດສັດນ້ຳໃນທະເລບັນລຸ 1.450.000 ໂຕນ ແລະມູນຄ່າການສົ່ງອອກສາມາດບັນລຸໄດ້ 1,8 – 2,0 ຕື້ໂດລາສະຫະລັດ. ທ່າແຮງດ້ານພະລັງງານນອກຊາຍຝັ່ງກໍ່ມີຂະໜາດໃຫຍ່ຫຼາຍເຊັ່ນກັນ, ປະມານ 600.000 ເມກາວັດ. ນ້ຳມັນແລະອາຍແກັສເປັນຊັບພະຍາກອນຫຼັກໃນໄຫຼ່ທະວີບ ແລະມີຄວາມສຳຄັນທາງຍຸດທະສາດ ໂດຍມີປະລິມານສຳຮອງທຽບເທົ່າກັບນ້ຳມັນປະມານກວ່າ 4 ຕື້ແມັດກ້ອນ(6). ທະເລຫວຽດນາມມີແຮ່ທາດປະມານ 35 ຊະນິດ ໂດຍມີປະລິມານສຳຮອງທີ່ສາມາດນຳມາໃຊ້ປະໂຫຍດໄດ້ແຕກຕ່າງກັນໄປ ຕັ້ງແຕ່ປະລິມານນ້ອຍໄປຈົນເຖິງປະລິມານຫຼາຍ, ເຊິ່ງຈັດຢູ່ໃນກຸ່ມນໍ້າມັນເຊື້ອໄຟ, ໂລຫະ, ວັດສະດຸກໍ່ສ້າງ, ແກ້ວປະເສີດ ແລະແຮ່ທາດແຫຼວ. ຫວຽດນາມຕັ້ງຢູ່ໃນທີ່ຕັ້ງທາງພູມສາດຍຸດທະສາດ, ມີຂໍ້ໄດ້ປຽບພິເສດໃນດ້ານຂະໜາດ, ການເປີດກວ້າງ ແລະຄວາມສາມາດໃນການເຊື່ອມຕໍ່ກັບເສັ້ນທາງທະເລສາກົນທີ່ສຳຄັນຂອງໂລກ. ການພັດທະນາເສດຖະກິດທາງທະເລມີທ່າແຮງສູງຫຼາຍໃນດ້ານການຂົນສົ່ງ, ໂລຈິສະຕິກ ແລະບໍລິການອື່ນໆ. ພ້ອມກັນນັ້ນ, ເຂດເສດຖະກິດ, ເຂດອຸດສາຫະກຳ, ພື້ນທີ່ເມືອງຊາຍຝັ່ງທະເລແບບນິເວດ ແລະ ການທ່ອງທ່ຽວແຄມຝັ່ງທະເລ ເປັນຂົງເຂດແລະພາກສ່ວນທີ່ມີທ່າແຮງຍິ່ງໃຫຍ່ ແລະມີສ່ວນສຳຄັນຕໍ່ການເຕີບໂຕທາງເສດຖະກິດ.
ຊັບພະຍາກອນປ່າໄມ້ຂອງຫວຽດນາມມີຢູ່ຢ່າງອຸດົມສົມບູນ ຫຼາກຫຼາຍ ແລະມີສ່ວນສຳຄັນຕໍ່ເສດຖະກິດ ແລະການຮັກສາສິ່ງແວດລ້ອມ. ເນື້ອທີ່ປ່າໄມ້ທັງໝົດໃນຫວຽດນາມມີປະມານ 15 ລ້ານເຮັກຕາ, ກວມເອົາປະມານ 44,89% ຂອງເນື້ອທີ່ດິນຂອງປະເທດ, ໂດຍມີປ່າໄມ້ທຳມະຊາດຫຼາຍກວ່າ 10 ລ້ານເຮັກຕາ ແລະ ປ່າປູກປະມານ 5 ລ້ານເຮັກຕາ, ສົ່ງຜົນໃຫ້ອັດຕາການປົກຄຸມຂອງປ່າໄມ້ຢູ່ທີ່ 42,03%. ນີ້ແມ່ນຊັບພະຍາກອນທີ່ມີຄຸນຄ່າສຳລັບການໃຊ້ປະໂຫຍດ ແລະພັດທະນາອຸດສາຫະກຳປຸງແຕ່ງໄມ້, ອຸດສາຫະກຳທ່ອງທ່ຽວ ແລະ ການຊຳລະຄ່າບໍລິການດ້ານສິ່ງແວດລ້ອມ. ນອກຈາກນັ້ນ, ການພັດທະນາພາຍໃຕ້ຮົ່ມເງົາຂອງປ່າໄມ້ຈະກໍ່ໃຫ້ເກີດຜະລິດຕະພັນຫາຍາກ ແລະມີຄຸນຄ່າຫຼວງຫຼາຍ.
ຫວຽດນາມຍັງມີຊັບພະຍາກອນນ້ຳທີ່ຫຼາກຫຼາຍ ໂດຍມີຊັບພະຍາກອນນ້ຳຜິວດິນປະມານ 844,4 ຕື້ແມັດກ້ອນຕໍ່ປີ ແລະ ຊັບພະຍາກອນນ້ຳບາດານປະມານ 91,5 ຕື້ແມັດກ້ອນຕໍ່ປີ. ປະລິມານນ້ຳສະເລ່ຍຕໍ່ຄົນແມ່ນປະມານ 9.589 ແມັດກ້ອນຕໍ່ຄົນຕໍ່ປີ, ໃນນັ້ນປະລິມານນ້ຳພາຍໃນປະເທດຢູ່ທີ່ປະມານ 4.421 ແມັດກ້ອນຕໍ່ຄົນຕໍ່ປີ(7). ຄວາມຈຸຂອງອ່າງເກັບນ້ຳທັງໝົດແມ່ນ 6.252 ລ້ານແມັດກ້ອນ. ຊັບພະຍາກອນນ້ຳເທິງໜ້າດິນມີບົດບາດສຳຄັນໃນການສະໜອງນ້ຳສຳລັບການນຳໃຊ້ພາຍໃນປະເທດ ແລະ ການຜະລິດ. ຢ່າງໃດກໍ່ຕາມ, ປະຈຸບັນປະສິດທິພາບໃນການຂຸດຄົ້ນ ແລະການນຳໃຊ້ຍັງຕໍ່າ, ສິ້ນເປືອງ ແລະມູນຄ່າການນຳໃຊ້ນ້ຳພຽງ 2,37 ໂດລາສະຫະລັດຕໍ່ແມັດກ້ອນ ເຊິ່ງເທົ່າກັບ 12% ເມື່ອທຽບກັບຄ່າສະເລ່ຍທົ່ວໂລກ (19,42 ໂດລາສະຫະລັດຕໍ່ແມັດກ້ອນ)(8). ປະຈຸບັນ, ຊັບພະຍາກອນນ້ຳບາດານຍັງບໍ່ໄດ້ຮັບການປົກປ້ອງ ແລະໃຊ້ປະໂຫຍດຢ່າງມີປະສິດທິພາບ, ສົ່ງຜົນໃຫ້ປະລິມານນ້ຳໄຫຼແລະຄຸນນະພາບນ້ຳຫຼຸດລົງ ແລະເຮັດໃຫ້ເກີດການຊຸດຕົວລົງຂອງດິນຢ່າງຮຸນແຮງ, ໂດຍສະເພາະໃນເຂດສາມຫຼ່ຽມປາກແມ່ນ້ຳຂອງ. ນີ້ແມ່ນບັນຫາທີ່ຕ້ອງໄດ້ຮັບການແກ້ໄຂຢ່າງເດັດຂາດໃນອະນາຄົດອັນໃກ້ນີ້.
ການສ້າງຄວາມໝັ້ນຄົງທາງສັງຄົມ ແລະການເຕີບໂຕທາງເສດຖະກິດທີ່ຍືນຍົງ.
ໃນສະພາບການຂອງເສດຖະກິດທີ່ມຸ່ງໄປສູ່ການເຕີບໂຕ “2 ຕົວເລກ”, ບົດບາດ "ເສົາຄໍ້າ" ຂອງກະສິກຳມີຄວາມສຳຄັນເພີ່ມຂຶ້ນໃນການຮັບປະກັນຄວາມໝັ້ນຄົງດ້ານອາຫານແຫ່ງຊາດໃນທຸກສະຖານະການ. ຂະແໜງກະສິກຳແລະສິ່ງແວດລ້ອມສະໜອງກຳລັງແຮງງານທີ່ໝັ້ນຄົງໃຫ້ແກ່ເສດຖະກິດ. ປະຈຸບັນ, ມີປະຊາກອນ 13,5 ລ້ານຄົນເຮັດວຽກໃນຂະແໜງກະສິກຳ, ປະກອບສ່ວນ 25,3% ຂອງກຳລັງແຮງງານທັງໝົດ.
ຂະແໜງກະສິກຳແລະສິ່ງແວດລ້ອມຍັງມີບົດບາດສຳຄັນໃນການປະກອບສ່ວນເຂົ້າໃນ “ອຳນາດນຸ່ມນວນ” ຂອງປະເທດ ຜ່ານການທູດທາງການຄ້າສາກົນ. ສະຖານະຂອງຫວຽດນາມໃນເວທີສາກົນໄດ້ຮັບການຍົກລະດັບຂຶ້ນ ດ້ວຍມູນຄ່າການສົ່ງອອກທີ່ເພີ່ມຂຶ້ນຢ່າງຕໍ່ເນື່ອງ. ໂດຍສະເພາະ ໃນຂະແໜງອາຫານ, ຫວຽດນາມໄດ້ມີສ່ວນສຳຄັນໃນການສ້າງຄວາມໝັ້ນຄົງທາງອາຫານທັງໃນພາກພື້ນແລະສາກົນ.
ທິດທາງການພັດທະນາຂອງຂະແໜງກະສິກຳ ແລະສິ່ງແວດລ້ອມໃນໄລຍະຕໍ່ໄປ
ຫວຽດນາມກຳລັງກ້າວເຂົ້າສູ່ໄລຍະການພັດທະນາໃໝ່, ປະເຊີນກັບການປ່ຽນແປງຢ່າງເລິກເຊິ່ງ ເຊັ່ນ: ການປະຕິວັດອຸດສາຫະກຳຄັ້ງທີ 4, ທ່າອ່ຽງການຫັນປ່ຽນສູ່ເສດຖະກິດສີຂຽວ, ເສດຖະກິດໝູນວຽນ ແລະ ເສດຖະກິດກາກບອນຕ່ຳ; ຄວາມຜັນຜວນ, ການແຂ່ງຂັນທາງດ້ານພູມິສາດການເມືອງ, ເສດຖະກິດ, ການຄ້າ ແລະ ເຕັກໂນໂລຊີ. ສະພາບການນີ້ທັງນຳສະເໜີໂອກາດໃນການພັດທະນາໃໝ່ໆ ແລະກໍ່ໃຫ້ເກີດຄວາມຕ້ອງການ ແລະຄວາມທ້າທາຍຢ່າງມະຫາສານ ສຳລັບຂະແໜງກະສິກຳ ແລະສິ່ງແວດລ້ອມ ໃນການສ້າງຄວາມໝັ້ນຄົງທາງອາຫານ, ຄວາມໝັ້ນຄົງທາງພະລັງງານ, ຄວາມໝັ້ນຄົງທາງແຫຼ່ງນ້ຳ ແລະການປົກປ້ອງສິ່ງແວດລ້ອມທາງນິເວດວິທະຍາຂອງໂລກ.
ໃນເມື່ອກ່ອນ, ກະສິກຳແລະສິ່ງແວດລ້ອມ ແມ່ນສອງຂົງເຂດທີ່ມີໜ້າທີ່ແລະຈຸດປະສົງທີ່ແຕກຕ່າງກັນ. ໃນສະພາບການໃໝ່, ກະສິກຳແມ່ນລະບົບນິເວດທາງສິ່ງແວດລ້ອມ ແລະສິ່ງແວດລ້ອມແມ່ນພື້ນຖານຂອງເສດຖະກິດກະສິກຳ, ດັ່ງນັ້ນ, ທິດທາງຂອງຂະແໜງການນີ້ຈະປ່ຽນຈາກການຄຸ້ມຄອງສອງຂະແໜງການນີ້ ໄປສູ່ການສ້າງລະບົບນິເວດທີ່ກຳລັງພັດທະນາ. ລະບົບນິເວດນີ້ປະກອບມີລະບົບຊັບພະຍາກອນທຳມະຊາດ ເຊັ່ນ: ທີ່ດິນ, ທະເລ, ນ້ຳ, ປ່າໄມ້, ອາກາດ, ແຮ່ທາດ, ເຂດອະນຸລັກ, ລະບົບການຜະລິດ, ລະບົບຕ່ອງໂສ້ຄຸນຄ່າ, ຊຸມຊົນຊົນນະບົດ ແລະ ຕະຫຼາດ.
ເພື່ອບັນລຸການພັດທະນາຢ່າງຍືນຍົງດ້ວຍອັດຕາການເຕີບໂຕສູງ, ປະກອບສ່ວນເຂົ້າໃນເປົ້າໝາຍການເຕີບໂຕ “2 ຕົວເລກ”, ຮັບປະກັນຄວາມກົມກຽວລະຫວ່າງການພັດທະນາເສດຖະກິດ, ການປົກປ້ອງສິ່ງແວດລ້ອມ ແລະປັບຕົວເຂົ້າກັບການປ່ຽນແປງສະພາບດິນຟ້າອາກາດຢ່າງຕັ້ງໜ້າ; ຂະແໜງກະສິກຳ ແລະສິ່ງແວດລ້ອມໄດ້ກຳນົດຢ່າງຈະແຈ້ງເຖິງຄວາມຈຳເປັນທີ່ຈະຕ້ອງສືບຕໍ່ປ່ຽນແປງໃໝ່ໃນການຈັດຕັ້ງປະຕິບັດມະຕິ ແລະນະໂຍບາຍຂອງພັກຢ່າງມີປະສິດທິພາບ; ເປັນເຈົ້າການແລະມີຄວາມຍືດຫຍຸ່ນຕໍ່ການປ່ຽນແປງຂອງໂລກແລະພາກພື້ນ, ໂດຍສຸມໃສ່ທິດທາງຕໍ່ໄປນີ້:
ກ່ຽວກັບການພັດທະນາກະສິກຳ ແລະຊົນນະບົດ
ເພື່ອໃຫ້ການຜະລິດກະສິກຳສາມາດຮັບປະກັນຄວາມໝັ້ນຄົງດ້ານສະບຽງອາຫານຂອງປະເທດໄດ້ໃນທຸກສະຖານະການ, ໜ້າທີ່ສຳຄັນທີ່ໄດ້ກຳນົດໄວ້ຄື:
ປັບປຸງຍົກສູງຄວາມສາມາດໃນການເຂົ້າເຖິງຕະຫຼາດ, ຄວາມສາມາດໃນການແຂ່ງຂັນ ແລະມູນຄ່າຂອງຜະລິດຕະພັນກະສິກຳ, ປ່າໄມ້ ແລະ ຜະລິດຕະພັນສັດນ້ຳ; ສົ່ງເສີມການສົ່ງອອກກະສິກຳ ໂດຍຕັ້ງເປົ້າໝາຍມູນຄ່າການສົ່ງອອກ 100 ຕື້ໂດລາສະຫະລັດຕໍ່ປີ. ການສ້າງຂະແໜງກະສິກຳທີ່ມີປະສິດທິພາບສູງແລະຍືນຍົງ ໂດຍການເພີ່ມຂະໜາດການຜະລິດ, ພັດທະນາພື້ນທີ່ການຜະລິດສິນຄ້າກະສິກຳຂະໜາດໃຫຍ່ທີ່ເຊື່ອມໂຍງກັບການປຸງແຕ່ງຂັ້ນສູງ ແລະການສ້າງຍີ່ຫໍ້ສິນຄ້າ; ການປັບປຸງຍົກສູງຜະລິດຕະພາບ ແລະຄຸນນະພາບ ຜ່ານການປະຍຸກໃຊ້ວິທະຍາສາດ ແລະເຕັກໂນໂລຊີ, ການປ່ຽນແປງທາງດິຈິຕອນ, ການກວດສອບແຫຼ່ງກຳເນີດສິນຄ້າ ແລະມາດຕະຖານຕະຫຼາດ; ການພັດທະນາກະສິກຳສີຂຽວ ແບບນິເວດ, ອິນຊີ, ໝູນວຽນ, ປ່ອຍມົນລະພິດຕ່ຳ, ປົກປ້ອງສິ່ງແວດລ້ອມນິເວດວິທະຍາ, ຮັບປະກັນຄວາມປອດໄພຂອງອາຫານ...
ການສ້າງລະບົບຕ່ອງໂສ້ການສະໜອງກະສິກຳລະດັບໂລກ, ການພັດທະນາວິສາຫະກິດກະສິກຳທີ່ເຂັ້ມແຂງຈຳນວນໜຶ່ງ ເຊິ່ງເປັນຜູ້ນຳໃນພາກພື້ນແລະໃນໂລກ ແລະມີສ່ວນຮ່ວມຢ່າງຕັ້ງໜ້າໃນລະບົບຕ່ອງໂສ້ຄຸນຄ່າລະດັບໂລກ; ການສ້າງຍີ່ຫໍ້ແຫ່ງຊາດສຳລັບຜະລິດຕະພັນກະສິກຳທີ່ສຳຄັນ. ການຂະຫຍາຍແລະຮັກສາສະຖຽນລະພາບຂອງຕະຫຼາດຜ່ານການເຊື່ອມໂຍງຕະຫຼາດ. ການຈັດຕັ້ງສະພາອຸດສາຫະກຳ ແລະເສີມສ້າງບົດບາດຂອງສະມາຄົມ. ເປັນເຈົ້າການໃນການປັບຕົວເຂົ້າກັບຄວາມຜັນຜວນຂອງຕະຫຼາດ, ໄພພິບັດທາງທຳມະຊາດ, ການປ່ຽນແປງສະພາບດິນຟ້າອາກາດ ແລະພະຍາດຕ່າງໆ ເພື່ອຫຼຸດຜ່ອນຄວາມເສຍຫາຍຕໍ່ການຜະລິດກະສິກຳ ແລະຊີວິດຂອງປະຊາຊົນ.
ສ້າງກຳລັງແຮງງານກະສິກອນຫວຽດນາມທີ່ມີອາລະຍະທຳ, ມີການສຶກສາ, ເພິ່ງຕົນເອງສ້າງຄວາມເຂັ້ມແຂງດ້ວຍຕົນເອງ ໂດຍມີຄວາມມຸ່ງຫວັງທີ່ຈະມີບົດບາດນຳໜ້າໃນການພັດທະນາເສດຖະກິດກະສິກຳ ແລະກໍ່ສ້າງຊົນນະບົດໃໝ່. ຈັດຕັ້ງແລະສ້າງຕັ້ງໜ່ວຍຮ່ວມງານ ແລະສະຫະກອນຕ່າງໆ. ຈັດຕັ້ງການຝຶກອົບຮົມ ແລະພັດທະນາອາຊີບນອກພາກກະສິກຳ ເພື່ອຫຼຸດຜ່ອນແຮງງານກະສິກຳ, ສ້າງເງື່ອນໄຂສຳລັບການເພີ່ມຂະໜາດການຜະລິດສິນຄ້າ ແລະພັດທະນາຟາມກະສິກຳ.
ປັບປຸງຄຸນນະພາບຊີວິດທັງດ້ານວັດຖຸແລະຈິດໃຈຂອງປະຊາຊົນໃນຊົນນະບົດ, ໂດຍສະເພາະແມ່ນຊາວກະສິກອນ. ຫຼຸດຊ່ອງຫວ່າງການພັດທະນາລະຫວ່າງພາກພື້ນ ແລະກຸ່ມປະຊາກອນ, ຮັບປະກັນຄວາມໝັ້ນຄົງທາງສັງຄົມ ແລະຄວາມສະເໝີພາບທາງເພດ. ຮັບປະກັນຄວາມໝັ້ນຄົງດ້ານສະບຽງອາຫານ ແລະຄວາມໝັ້ນຄົງດ້ານໂພຊະນາການໃຫ້ແກ່ປະຊາຊົນ, ໂດຍສະເພາະໃນເຂດທີ່ມີສະພາບເສດຖະກິດແລະສັງຄົມທີ່ຫຍຸ້ງຍາກ, ເຂດຊົນເຜົ່າສ່ວນນ້ອຍ ແລະກຸ່ມດ້ອຍໂອກາດ. ພັດທະນາເຂດຊົນນະບົດໃຫ້ມີຄວາມຂຽວສົດ, ສະອາດ, ສວຍງາມ, ທັນສະໄໝ ແລະມີອາລະຍະທຳຫຼາຍຂຶ້ນ. ພັດທະນາຊຸມຊົນຊົນນະບົດ, ເສີມຂະຫຍາຍບົດບາດຂອງຊຸມຊົນໃນການສ້າງເຂດຊົນນະບົດທີ່ຈະເລີນຮຸ່ງເຮືອງແລະສວຍງາມ ແລະການຄຸ້ມຄອງຊັບພະຍາກອນ. ອະນຸລັກແລະເສີມຂະຫຍາຍຄຸນຄ່າທາງວັດທະນະທຳທ້ອງຖິ່ນ, ເຊື່ອມໂຍງການພັດທະນາວັດທະນະທຳ ກັບການທ່ອງທ່ຽວໃນຊົນນະບົດ. ພັດທະນາຫັດຖະກຳດັ້ງເດີມ ແລະ ຜະລິດຕະພັນ OCOP ຄຽງຄູ່ກັບການສົ່ງເສີມຄຸນຄ່າທາງວັດທະນະທຳ ແລະການປົກປ້ອງສິ່ງແວດລ້ອມ.
ກ່ຽວກັບການຄຸ້ມຄອງ ແລະ ການໃຊ້ປະໂຫຍດຈາກຊັບພະຍາກອນທຳມະຊາດ
ຄຸ້ມຄອງ, ຂຸດຄົ້ນ ແລະ ນຳໃຊ້ຊັບພະຍາກອນທຳມະຊາດຢ່າງມີປະສິດທິພາບ, ໂດຍສະເພາະຊັບພະຍາກອນທາງທະເລ ແລະແຮ່ທາດສຳຄັນທາງຍຸດທະສາດ. ເພີ່ມທະວີການຕິດຕາມກວດກາຊັບພະຍາກອນທາງບົກ, ນ້ຳ ແລະ ອາກາດ ໂດຍໃຊ້ເຕັກໂນໂລຊີດິຈິຕອນ, ການສຳຫຼວດໄລຍະໄກ ແລະ ປັນຍາປະດິດ. ຄຸ້ມຄອງກິດຈະກຳການຂຸດຄົ້ນຊັບພະຍາກອນທຳມະຊາດ, ອ່າງເກັບນ້ຳ ແລະ ເຂື່ອນຢ່າງເຂັ້ມງວດ ເພື່ອຮັບປະກັນຄວາມປອດໄພໃນການຜະລິດ ແລະຊີວິດການເປັນຢູ່ຂອງປະຊາຊົນ.
ຍູ້ແຮງວຽກງານການຄົ້ນຄວ້າພື້ນຖານ ແລະ ປັບປຸງຄຸນນະພາບການວາງແຜນການນຳໃຊ້ຊັບພະຍາກອນທຳມະຊາດຂອງຊາດ. ຈັດຕັ້ງປະຕິບັດແຜນການໃຊ້ພື້ນທີ່ທາງທະເລຂອງປະເທດຢ່າງມີປະສິດທິພາບ; ສ້າງແລະປັບປຸງຖານຂໍ້ມູນທີ່ສົມບູນແບບ ແລະກົນໄກການຄຸ້ມຄອງສຳລັບທະເລ ແລະເກາະຕ່າງໆ. ເພີ່ມຄວາມສາມາດໃນການຄາດຄະເນ ແລະຕິດຕາມກວດກາສະພາບແວດລ້ອມທາງທະເລ. ສ້າງລະບົບຖານຂໍ້ມູນດິຈິຕອນແບບລວມສູນກ່ຽວກັບທີ່ດິນ, ທໍລະນີວິທະຍາ, ແຮ່ທາດ, ນ້ຳ, ປ່າໄມ້, ສິ່ງແວດລ້ອມ ແລະອື່ນໆ; ເຊື່ອມຕໍ່ກັບລະບົບຖານຂໍ້ມູນຂອງປະເທດ ເພື່ອເພີ່ມປະສິດທິພາບໃນການຄຸ້ມຄອງຊັບພະຍາກອນ. ເພີ່ມທະວີວຽກງານການກວດກາ, ກວດສອບ, ຕິດຕາມກວດກາ ແລະການຈັດການການລະເມີດກົດໝາຍຢ່າງມີປະສິດທິພາບ.
ກ່ຽວກັບການປົກປັກຮັກສາສິ່ງແວດລ້ອມ
ການປົກປັກຮັກສາສິ່ງແວດລ້ອມແມ່ນໜ້າທີ່ຈຸດສຸມຂອງຂະແໜງການນີ້, ເປັນເງື່ອນໄຂແລະພື້ນຖານຂອງການພັດທະນາກະສິກຳຢ່າງຍືນຍົງ; ຂະແໜງການທັງໝົດຕັ້ງໃຈທີ່ຈະບໍ່ເສຍສະລະສິ່ງແວດລ້ອມເພື່ອການເຕີບໂຕທາງເສດຖະກິດ. ການປັບປຸງຄຸນນະພາບຂອງສະພາບແວດລ້ອມໃນການດຳລົງຊີວິດ ເຊັ່ນອາກາດແລະນ້ຳ ໃຫ້ໄດ້ມາດຕະຖານໂລກເປັນສິ່ງສຳຄັນ. ການແກ້ໄຂບັນຫາມົນລະພິດສິ່ງແວດລ້ອມທີ່ຮ້າຍແຮງໃນຕົວເມືອງໃຫຍ່ ແລະ ບ້ານຫັດຖະກຳ, ໂດຍສະເພາະ ມົນລະພິດທາງອາກາດໃນນະຄອນຫຼວງຮ່າໂນ້ຍ ແລະນະຄອນໂຮ່ຈີມິນ ເປັນຄວາມຈຳເປັນ. ການປ້ອງກັນ, ຄວບຄຸມ ແລະ ຫຼຸດຜ່ອນຄວາມສ່ຽງຈາກມົນລະພິດຢ່າງເປັນເຈົ້າການ, ການແກ້ໄຂມົນລະພິດແລະຄວາມເຊື່ອມໂຊມຂອງສິ່ງແວດລ້ອມ ແລະປັບປຸງຄຸນນະພາບສິ່ງແວດລ້ອມ ຄວບຄູ່ກັບການອະນຸລັກທຳມະຊາດ ແລະຮັກສາຄວາມຫຼາກຫຼາຍທາງຊີວະພາບ. ການປົກປ້ອງແລະຟື້ນຟູລະບົບນິເວດ, ໂດຍສະເພາະ ລະບົບນິເວດປ່າໄມ້, ລະບົບນິເວດພື້ນທີ່ຊຸ່ມນ້ຳ, ລະບົບນິເວດທາງທະເລ ແລະເຂດອະນຸຮັກທຳມະຊາດ. ການຄຸ້ມຄອງສິ່ງເສດເຫຼືອແຂງ, ໂດຍສຸມໃສ່ການຄຸ້ມຄອງສິ່ງເສດເຫຼືອແຂງໃນຄົວເຮືອນ ແລະສິ່ງເສດເຫຼືອພາດສະຕິກຢ່າງມີປະສິດທິພາບ. ການພັດທະນາເສດຖະກິດສີຂຽວ, ເສດຖະກິດໝູນວຽນ ແລະ ເສດຖະກິດກາກບອນຕ່ຳ. ການພັດທະນາອຸດສາຫະກຳ ແລະບໍລິການດ້ານສິ່ງແວດລ້ອມຢ່າງແຂງແຮງ, ການສົ່ງເສີມການມີສ່ວນຮ່ວມຂອງສັງຄົມໃນການປົກປ້ອງສິ່ງແວດລ້ອມ.
ກ່ຽວກັບການປ້ອງກັນແລະບັນເທົາໄພພິບັດ ແລະ ການປັບຕົວຕໍ່ການປ່ຽນແປງສະພາບດິນຟ້າອາກາດ.
ສຸມໃສ່ການລົງທຶນແລະຈັດຕັ້ງປະຕິບັດໂຄງການປົກປ້ອງສິ່ງແວດລ້ອມ, ການປ້ອງກັນແລະຄວບຄຸມໄພພິບັດ ແລະການປັບຕົວຕໍ່ການປ່ຽນແປງສະພາບອາກາດຢ່າງມີປະສິດທິພາບ, ໂດຍສະເພາະ ໃນເຂດສາມຫຼ່ຽມປາກແມ່ນ້ຳຂອງ; ການຈັດຕັ້ງປະຕິບັດໂຄງການປ້ອງກັນອຸທົກກະໄພ ແລະດິນເຈື່ອນ ໃນພື້ນທີ່ຮາບສູງແລະພູດອຍ; ແກ້ໄຂນ້ຳຖ້ວມແລະນ້ຳຂັງໃນຕົວເມືອງໃຫຍ່... ເປັນເຈົ້າການໃນການຍົກຍ້າຍຜູ້ຄົນໄປຢູ່ບ່ອນຕັ້ງຖິ່ນຖານທີ່ປອດໄພ, ຫຼີກລ່ຽງພື້ນທີ່ທີ່ມີຄວາມສ່ຽງສູງຕໍ່ໄພພິບັດທາງທຳມະຊາດ. ການປັບໂຄງສ້າງພືດຜົນຢ່າງມີປະສິດທິພາບ ເພື່ອຮັບມືກັບການປ່ຽນແປງສະພາບອາກາດ, ໂດຍປ່ຽນຄວາມທ້າທາຍໃຫ້ເປັນໂອກາດໃນການປ່ຽນໄປສູ່ຂົງເຂດການຜະລິດ ແລະຮູບແບບການຜະລິດໃໝ່ ທີ່ມີປະສິດທິພາບຫຼາຍຂຶ້ນ. ຈັດຕັ້ງປະຕິບັດວິທີການຜະລິດກະສິກຳທີ່ມີປະສິດທິພາບ ເພື່ອຫຼຸດຜ່ອນການປ່ອຍກ໊າດເຮືອນແກ້ວ ແລະສົ່ງເສີມການຜະລິດກະສິກຳແບບອັດສະລິຍະທີ່ປັບຕົວເຂົ້າກັບການປ່ຽນແປງສະພາບອາກາດ.
ປັບປຸງລະບົບພະຍາກອນແລະລະບົບເຕືອນໄພລ່ວງໜ້າ ສຳລັບໄພພິບັດທາງທຳມະຊາດ ແລະເຫດການສະພາບອາກາດຮຸນແຮງ, ຕິດຕາມກວດກາປະລິມານນ້ຳຝົນ, ໄພແຫ້ງແລ້ງ ແລະການແຊກຊຶມຂອງນ້ຳເຄັມ ແລະປັບປຸງລະບົບການສ້າງແຜນທີ່ຄວາມສ່ຽງ ເພື່ອປ້ອງກັນແລະຫຼຸດຜ່ອນຄວາມເສຍຫາຍຕໍ່ຜູ້ຄົນ ແລະຊັບສິນ ຢ່າງມີປະສິດທິພາບ. ປັບປຸງສະຖານະການການປ່ຽນແປງສະພາບດິນຟ້າອາກາດ ແລະແຜນທີ່ຄວາມສ່ຽງໄພພິບັດທາງທຳມະຊາດ. ຍູ້ແຮງວຽກງານຕິດຕາມກວດກາ ແລະປະເມີນປະສິດທິຜົນຂອງກິດຈະກຳຫຼຸດຜ່ອນການປ່ອຍກ໊າດເຮືອນແກ້ວ ແລະການປັບຕົວຕໍ່ການປ່ຽນແປງສະພາບດິນຟ້າອາກາດທີ່ຈັດຕັ້ງປະຕິບັດໂດຍກະຊວງ, ຂະແໜງການ ແລະ ທ້ອງຖິ່ນຕ່າງໆ. ຜັນຂະຫຍາຍປະຕິບັດຄຳໝັ້ນສັນຍາສາກົນຂອງຫວຽດນາມ ກ່ຽວກັບການຮັບມືກັບການປ່ຽນແປງສະພາບອາກາດຢ່າງມີປະສິດທິພາບ. ສົ່ງເສີມການຮ່ວມມືສາກົນຢ່າງເປັນເຈົ້າການແລະຕັ້ງໜ້າ ເພື່ອລະດົມຊັບພະຍາກອນຈາກສະຖາບັນການເງິນດ້ານສະພາບອາກາດ...
ໜ້າທີ່ແລະວິທີແກ້ໄຂທີ່ສຳຄັນສຳລັບການພັດທະນາກະສິກຳ ແລະສິ່ງແວດລ້ອມ
ເພື່ອສ້າງຄວາມສົມດຸນລະຫວ່າງ ການພັດທະນາເສດຖະກິດແລະການປົກປ້ອງສິ່ງແວດລ້ອມ
ສອດຄ່ອງກັບທິດທາງຂ້າງເທິງ, ເພື່ອຮັບປະກັນຄວາມກົມກຽວລະຫວ່າງການພັດທະນາເສດຖະກິດ ແລະການປົກປ້ອງສິ່ງແວດລ້ອມ ໄປສູ່ການພັດທະນາຢ່າງຍືນຍົງໃນຍຸກໃໝ່, ໃນໄລຍະຕໍ່ໄປ, ຂະແໜງກະສິກຳແລະສິ່ງແວດລ້ອມຈະສຸມໃສ່ການຈັດຕັ້ງປະຕິບັດວິທີແກ້ໄຂທີ່ສຳຄັນດັ່ງຕໍ່ໄປນີ້:
ທີ່ໜຶ່ງ, ເຮັດວຽກຢ່າງຕັ້ງໜ້າເພື່ອປັບປຸງສະຖາບັນ ແລະລະບົບກົດໝາຍ ໃຫ້ສົມບູນແບບ.
ການຈັດຕັ້ງປະຕິບັດເອກະສານກອງປະຊຸມໃຫຍ່ຜູ້ແທນທົ່ວປະເທດຄັ້ງທີ XIV ຂອງພັກ, ປະຕິບັດຕາມມະຕິ ແລະຂໍ້ສະຫຼຸບຂອງຄະນະບໍລິຫານງານສູນກາງ, ຍຶດໝັ້ນໃນຈິດໃຈຂອງມະຕິແລະຈັດຕັ້ງປະຕິບັດມະຕິສຳຄັນ “ສີ່” ປະການ(9) ແລະ ບັນດາມະຕິຍຸດທະສາດຂອງກົມການເມືອງສູນກາງ ຢ່າງມີປະສິດທິຜົນ.
ລະບຸອຸປະສັກທີ່ຂັດຂວາງການປະຕິຮູບສະຖາບັນ ແລະການເຕີບໂຕທາງເສດຖະກິດໃນກິດຈະກຳການຄຸ້ມຄອງລັດຢ່າງຈະແຈ້ງ, ຊີ້ໃຫ້ເຫັນເຖິງຂົງເຂດບຸລິມະສິດທີ່ຕ້ອງແກ້ໄຂ ແລະທາງເລືອກໃນການແກ້ໄຂໃນນະໂຍບາຍ, ກົດໝາຍ, ມາດຕະຖານ, ອົງການຈັດຕັ້ງ, ກົນໄກ...
ປົດລັອກຊັບພະຍາກອນດ້ານທີ່ດິນ, ທຶນ ແລະແຮງງານ ເພື່ອການເຕີບໂຕ. ການປະຕິຮູບຂະບວນການບໍລິຫານ ແລະສະພາບແວດລ້ອມທາງທຸລະກິດ ເພື່ອດຶງດູດນັກທຸລະກິດໃຫ້ເຂົ້າມາລົງທຶນໃນກະສິກຳ ແລະຊົນນະບົດ. ເພີ່ມທະວີການຈັດຕັ້ງປະຕິບັດນະໂຍບາຍ ແລະກົດໝາຍວ່າດ້ວຍການຄຸ້ມຄອງສິ່ງແວດລ້ອມ ເພື່ອແກ້ໄຂບັນຫາມົນລະພິດໃນເຂດສຳຄັນ, ເມືອງໃຫຍ່ ແລະເຂດຊົນນະບົດ. ເພີ່ມທະວີ “ການຫັນລົງສູ່ທ້ອງຖິ່ນແລະຮາກຖານ” ເພື່ອແກ້ໄຂຄວາມຫຍຸ້ງຍາກ ແລະອຸປະສັກໃນການຈັດຕັ້ງປະຕິບັດນະໂຍບາຍ ແລະກົດໝາຍ. ປ່ຽນຈາກການກວດກາກ່ອນດຳເນີນການ ໄປສູ່ການວດກາຫຼັງດຳເນີນການຢ່າງຈິງຈັງ, ຄຽງຄູ່ກັບການເພີ່ມທະວີການກວດກາແລະຕິດຕາມກວດກາ, ເພື່ອຫຼຸດຜ່ອນຄວາມສ່ຽງທາງກົດໝາຍແລະຄ່າໃຊ້ຈ່າຍໃນການປະຕິບັດຕາມກົດໝາຍສຳລັບປະຊາຊົນແລະວິສາຫະກິດ.
ທີສອງ, ຊຸກຍູ້ຄວາມກ້າວໜ້າທາງວິທະຍາສາດ, ເຕັກໂນໂລຊີ, ການປ່ຽນແປງໃໝ່ປະດິດສ້າງ ແລະ ການຫັນປ່ຽນດິຈິຕອນ.
ໃຫ້ບຸລິມະສິດກັບການລົງທຶນໃນງານຄົ້ນຄວ້າວິທະຍາສາດ, ການປ່ຽນແປງໃໝ່ປະດິດສ້າງ ແລະການຫັນປ່ຽນດິຈິຕອນ. ຈັດວາງສັບຊ້ອນລະບົບສະຖາບັນຄົ້ນຄວ້າວິທະຍາສາດໃນຂະແໜງການດັ່ງກ່າວ ໃຫ້ເຊື່ອມໂຍງສະຖາບັນຄົ້ນຄວ້າ - ມະຫາວິທະຍາໄລ ແລະ ໜ່ວຍງານສົ່ງເສີມກະສິກຳ. ຈັດຕັ້ງສູນນະວັດທະກຳທີ່ເຊື່ອມໂຍງກັບພື້ນທີ່ການກະສິກຳສະເພາະທາງ. ສ້າງແລະພັດທະນາກົນໄກ ແລະນະໂຍບາຍການທົດລອງໃນດ້ານວິທະຍາສາດ ແລະເຕັກໂນໂລຊີ. ອໍານວຍຄວາມສະດວກໃນການເຊື່ອມໂຍງລະຫວ່າງໜ່ວຍງານຄົ້ນຄວ້າ, ສະຖາບັນການສຶກສາຊັ້ນສູງ ແລະ ວິສາຫະກິດຕ່າງໆ. ພັດທະນາເຕັກໂນໂລຊີຊີວະພາບ ໂດຍໃຫ້ຄວາມສໍາຄັນກັບການລົງທຶນໃນການເປັນເຈົ້າການດ້ານເຕັກໂນໂລຊີການປັບປຸງພັນພືດແລະສັດ ເພື່ອຫຼຸດຜ່ອນການເພິ່ງພາອາໄສການນໍາເຂົ້າ.
ພັດທະນາກົນໄກແລະນະໂຍບາຍບຸລິມະສິດດ້ານພາສີ, ທີ່ດິນ ແລະສິນເຊື່ອ ເພື່ອສົ່ງເສີມກະສິກຳເຕັກໂນໂລຊີສູງ ລວມເຖິງກົນໄກແລະນະໂຍບາຍໃນການພັດທະນາສູນນະວັດຕະກຳ, ເຂດກະສິກຳເຕັກໂນໂລຊີສູງ, ສູນບົ່ມເພາະເຕັກໂນໂລຊີ ແລະ ເຄືອຂ່າຍນະວັດຕະກຳເປີດ. ໃນນັ້ນ, ໃຫ້ຄວາມສຳຄັນກັບການສ້າງຕັ້ງສູນນະວັດຕະກຳ ແລະສູນບົ່ມເພາະເຕັກໂນໂລຊີໃນສະຖາບັນການສຶກສາຊັ້ນສູງ ແລະ ສະຖານຝຶກອົບຮົມໃນຂະແໜງກະສິກຳແລະສິ່ງແວດລ້ອມ.
ຈັດຕັ້ງປະຕິບັດການຫັນເປັນດິຈິຕອນຢ່າງມີປະສິດທິພາບທົ່ວຂະແໜງການ. ປັບປຸງລະບົບຖານຂໍ້ມູນຂະແໜງກະສິກຳແລະສິ່ງແວດລ້ອມໃຫ້ສົມບູບແບບ.
ທີສາມ, ລົງທຶນໃນການສ້າງໂຄງສ້າງພື້ນຖານທີ່ຄົບຖ້ວນ ແລະທັນສະໄໝ
ພັດທະນາລະບົບຊົນລະປະທານອະເນກປະສົງ, ຄຸ້ມຄອງປົກປ້ອງແລະຟື້ນຟູຊັບພະຍາກອນນ້ຳບາດານ; ການລົງທຶນໃນການກໍ່ສ້າງ, ປັບປຸງ ແລະ ສ້ອມແປງໂຄງສ້າງພື້ນຖານເພື່ອປ້ອງກັນໄພພິບັດ, ບັນເທົາຜົນກະທົບຈາກການປ່ຽນແປງສະພາບອາກາດ ແລະປົກປ້ອງສິ່ງແວດລ້ອມ. ໃຫ້ຄວາມສຳຄັນກັບການພັດທະນາໂຄງສ້າງພື້ນຖານ ເພື່ອຮັບມືກັບການປ່ຽນແປງສະພາບອາກາດ. ລົງທຶນໃນໂຄງສ້າງພື້ນຖານເພື່ອສະໜັບສະໜູນການພັດທະນາແບບປະສົມປະສານໃນທຸກຂັ້ນຕອນຂອງລະບົບຕ່ອງໂສ້ຄຸນຄ່າທາງກະສິກຳ, ປ່າໄມ້ ແລະປະມົງ.
ທົບທວນ, ປະເມີນ ແລະ ຍົກສູງຄວາມຢືດຢຸ່ນຂອງໂຄງສ້າງພື້ນຖານຕໍ່ພາຍຸແລະນໍ້າຖ້ວມ ເພື່ອເປັນພື້ນຖານໃນການປັບປຸງ ແລະຍົກລະດັບເພື່ອເພີ່ມປະສິດທິພາບການລະບາຍນໍ້າຖ້ວມ ຫຼືປັບແຜນພັດທະນາເສດຖະກິດ-ສັງຄົມ ແລະໂຄງສ້າງພື້ນຖານຖ້າຈຳເປັນ. ທົບທວນ, ປັບປຸງ ແລະພັດທະນາມາດຕະຖານ ແລະຂໍ້ບັງຄັບທາງເຕັກນິກລະດັບຊາດ ລວມທັງຂໍ້ກຳນົດດ້ານການອອກແບບສຳລັບລະບົບໂຄງສ້າງພື້ນຖານ, ໂດຍສະເພາະຄັນຄູກັນນ້ຳ, ເຂື່ອນ, ໂຄງສ້າງຄວບຄຸມອຸທົກກະໄພ, ໂຄງສ້າງພື້ນຖານດ້ານພະລັງງານ ແລະໂຄງສ້າງພື້ນຖານດ້ານໂທລະຄົມມະນາຄົມ.
ທີສີ່, ສຸມໃສ່ການພັດທະນາ, ດຶງດູດ ແລະ ນຳໃຊ້ຊັບພະຍາກອນບຸກຄົນທີ່ມີຄຸນນະພາບສູງ. ສ້າງຖັນແຖວພະນັກງານນຳພາ, ຄຸ້ມຄອງທຸກລະດັບ ທີ່ມີຄວາມສາມາດ, ມີຄຸນສົມບັດເໝາະສົມ ແລະມີຄວາມຮັບຜິດຊອບ ເຊິ່ງສາມາດເຮັດວຽກໃນສະພາບແວດລ້ອມສາກົນໄດ້. ເພີ່ມທະວີການຝຶກອົບຮົມແລະບຳລຸງສ້າງຖັນແຖວພະນັກງານ, ໂດຍສະເພາະແມ່ນຖັນແຖວພະນັກງານສົ່ງເສີມກະສິກຳຂັ້ນຮາກຖານ. ຝຶກອົບຮົມແລະສ້າງກຳລັງຊາວກະສິກອນທີ່ມີຄຸນສົມບັດສູງ, ມີຄວາມເປັນມືອາຊີບ, ມີທັກສະດ້ານການຄຸ້ມຄອງ, ທັກສະດ້ານດິຈິຕອນ, ທັກສະດ້ານການຕະຫຼາດ... ສົ່ງເສີມຂະບວນການລິເລິ່ມທຸລະກິດປະດິດສ້າງໃນໝູ່ເຍົາວະຊົນຊົນນະບົດ, ສ້າງຖັນແຖວນັກທຸລະກິດ ແລະສະມາຊິກສະຫະກອນທີ່ມີຄວາມຊ່ຽວຊານດ້ານທຸລະກິດ, ເປັນເຈົ້າການໃນການເຊື່ອມໂຍງ, ການປ່ຽນແປງໃໝ່ປະດິດສ້າງ ແລະ ທັກສະການຄຸ້ມຄອງສະໄໝໃໝ່.
ພັດທະນາໂຄງການຝຶກອົບຮົມສຳລັບແຮງງານຝີມື, ພະນັກງານວິຊາການ, ຜູ້ຊ່ຽວຊານ ແລະນັກວິທະຍາສາດໃນແຕ່ລະຂະແໜງການ ເພື່ອຕອບສະໜອງຄວາມຕ້ອງການຂອງສະຖານະການໃໝ່. ສ້າງຕັ້ງກຸ່ມຜູ້ຊ່ຽວຊານຊັ້ນນຳໃນແຕ່ລະຂົງເຂດ.
ເສີມຂະຫຍາຍບົດບາດແລະສົ່ງເສີມການມີສ່ວນຮ່ວມຂອງຊາວກະສິກອນໃນສະມາຄົມ, ສະຫະພັນສະຫະກອນ ແລະຊຸມຊົນ ກັບອົງການຄຸ້ມຄອງຂອງລັດ ໃນການຄຸ້ມຄອງມາດຕະຖານການຜະລິດ ແລະທຸລະກິດ, ຄຸນນະພາບຜະລິດຕະພັນ, ການຄຸ້ມຄອງຕະຫຼາດ ແລະອື່ນໆ.
ທີຫ້າ, ພັດທະນາຕະຫຼາດພາຍໃນປະເທດແລະຕ່າງປະເທດ ແລະ ສົ່ງເສີມການສົ່ງອອກຜະລິດຕະພັນກະສິກຳ.
ສ້າງຖັນແຖວບຸກຄະລາກອນຜູ້ຊ່ຽວຊານດ້ານກະສິກຳ ແລະສິ່ງແວດລ້ອມ, ຕັ້ງແຕ່ລະບົບທູດການຄ້າຈົນເຖິງອົງການຄົ້ນຄວ້າແລະສື່ສານ, ເພື່ອລວບລວມ, ປະມວນຜົນ, ວິເຄາະ, ພະຍາກອນ ແລະ ໃຫ້ຂໍ້ມູນກ່ຽວກັບການສະໜອງ ແລະຄວາມຕ້ອງການຂອງຕະຫຼາດຢ່າງສະໝ່ຳສະເໝີ; ໃຫ້ຄຳແນະນຳແກ່ຊາວກະສິກອນ ແລະຜູ້ປະກອບການກ່ຽວກັບວິທີການຄຸ້ມຄອງການລົງທຶນ, ການຜະລິດ ແລະການດຳເນີນທຸລະກິດ ທ່າມກາງຄວາມຜັນຜວນຂອງຕະຫຼາດ ແລະການປ່ຽນແປງນະໂຍບາຍຂອງປະເທດຄູ່ຄ້າ. ໃຫ້ຄຳແນະນຳທີ່ມີປະສິດທິພາບກ່ຽວກັບການປັບນະໂຍບາຍການຄ້າຂອງບັນດາປະເທດໃຫຍ່ ແລະ ນະໂຍບາຍການຄ້າຂອງປະເທດອື່ນໆ. ພັດທະນາຕະຫຼາດພາຍໃນປະເທດ ແລະສ້າງໂຄງການ “ຄົນຫວຽດນາມໃຊ້ສິນຄ້າຫວຽດນາມ”. ໃຊ້ປະໂຫຍດຈາກຕະຫຼາດສົ່ງອອກດັ້ງເດີມ (ຈີນ, ສະຫະລັດອາເມລິກາ, ສະຫະພາບເອີຣົບ, ຣັດເຊຍ, ອາຊີຕາເວັນອອກສຽງເໜືອ, ເອີຣົບຕາເວັນອອກ, ອາຊີຕາເວັນອອກສຽງໃຕ້) ຢ່າງມີປະສິດທິພາບ ແລະຂະຫຍາຍຕະຫຼາດສົ່ງອອກໄປຍັງອາຟຣິກາ, ອາເມລິກາໃຕ້ ຫຼືຕາເວັນອອກກາງ ເມື່ອສະຖານະການໃນພາກພື້ນມີສະຖຽນລະພາບ.
ສ້າງຖານຂໍ້ມູນແລະລະບົບຂໍ້ມູນແບບລວມສູນ ທີ່ເຊື່ອມຕໍ່ພື້ນທີ່ຜະລິດກະສິກຳສະເພາະທາງ ກັບສູນປຸງແຕ່ງ ແລະລະບົບໂລຈິສະຕິກ ເພື່ອສ້າງລະບົບຕ່ອງໂສ້ເຊື່ອມໂຍງທີ່ຮັບປະກັນການກວດສອບແຫຼ່ງກຳເນີດສິນຄ້າ, ການຄຸ້ມຄອງມາດຕະຖານທາງວິຊາການ ແລະພັດທະນາຍີ່ຫໍ້ທີ່ກ່ຽວຂ້ອງກັບແຕ່ລະຕະຫຼາດ. ປະສານງານກັບຂະແໜງການທູດເພື່ອເສີມຂະຫຍາຍອຳນາດອ່ອນຂອງປະເທດໃນການສົ່ງອອກສິນຄ້າກະສິກຳ ທີ່ຕິດພັນກັບການດຶງດູດການລົງທຶນ ແລະການພັດທະນາບໍລິການ. ສ້າງຕັ້ງອົງການປະສານງານທີ່ຄົບຊຸດ ແລະເປັນເອກະພາບ ລະຫວ່າງວິສາຫະກິດໃນປະເທດແລະຕ່າງປະເທດ ເພື່ອສົ່ງອອກຜະລິດຕະພັນກະສິກຳທີ່ມີຄຸນນະພາບສູງ, ສົ່ງອອກແຮງງານທີ່ມີທັກສະ, ລົງທຶນໃນການກະເສດໃນຕ່າງປະເທດ, ສົ່ງອອກວັດສະດຸ, ອຸປະກອນ ແລະເຄື່ອງຈັກກະສິກຳ./.
--------------------------------------
(1) ພາຍໃນປີ 2030, ສູ້ຊົນທີ່ຈະເພີ່ມຈຳນວນເຂດອຸສາຫະກຳເປັນ 600 ແຫ່ງ ໂດຍມີພື້ນທີ່ທີ່ວາງໄວ້ເພີ່ມເຕີມອີກ 35.000 ເຮັກຕາ, ເຮັດໃຫ້ພື້ນທີ່ລວມທັງໝົດເປັນ 181.000 ເຮັກຕາ. ນອກຈາກນີ້, ຄາດວ່າຈະເພີ່ມຈຳນວນກຸ່ມອຸສາຫະກຳຈາກ 1.100 ແຫ່ງເປັນ 2.000 ແຫ່ງ ໂດຍມີພື້ນທີ່ທີ່ວາງແຜນໄວ້ເພີ່ມເຕີມອີກ 29.000 ເຮັກຕາ.
(2) ຈາກລາຍງານຂອງກະຊວງການເງິນ ໃນປີ 2025: ຈະມີການເພີ່ມຂຶ້ນ 9,8% ເມື່ອທຽບກັບປີ 2023; ໂດຍມີການເພີ່ມຂຶ້ນສູງສຸດໃນເຂດອຸດສາຫະກໍາທາງພາກໃຕ້ ເຊິ່ງຢູ່ທີ່ປະມານ 195 ໂດລາສະຫະລັດຕໍ່ຕາລາງແມັດຕໍ່ໄລຍະເວລາເຊົ່າ, ເພີ່ມຂຶ້ນ 3%.
(3) ລາຍງານຂອງສະຫະພັນກຳມະບານຫວຽດນາມ, ປີ 2024
(4) ຊັບພະຍາກອນແຮ່ທາດຂອງຫວຽດນາມມີຄວາມຫຼາກຫຼາຍ ໂດຍມີປະລິມານສຳຮອງໂລຫະມີຄ່າ ແລະໂລຫະຫາຍາກສູງ ເຊັ່ນ ຄຳປະມານ 200,6 ໂຕນ; ກົ່ວ 148.100 ໂຕນ; ທັງສະເຕນ 309.400 ໂຕນ; ແອນຕິໂມນີ 144.900 ໂຕນ; ໂມລິບເດນຳ: 28.400 ໂຕນ. ຫວຽດນາມມີຊັບພະຍາກອນແຮ່ຫາຍາກຫຼາຍເປັນອັນດັບສອງຂອງໂລກ. ນີ້ແມ່ນຊັບພະຍາກອນຍຸດທະສາດສຳລັບການຫັນປ່ຽນພະລັງງານ ແລະອຸດສາຫະກຳເຕັກໂນໂລຢີສູງ.
(5) ບັນຊີລາຍຊື່ແຮ່ທາດຍຸດທະສາດ ແລະສຳຄັນຂອງຫວຽດນາມ ສຳລັບໄລຍະປີ 2025-2030, ໂດຍມີວິໄສທັດຮອດປີ 2045, ປະກອບມີແຮ່ທາດ 19 ຊະນິດ ຄື: ທາດຫາຍາກ; ຢູເຣນຽມ, ທອຣຽມ; ຄຳ; ກົ່ວ; ທັງສະເຕນ; ແອນຕິໂມນີ; ທອງແດງ; ບອກໄຊດ໌; ໄທເທນຽມ; ລີທຽມ; ເຫຼັກ; ແມງການີສ; ໂມລິບເດນຳ; ນິກເກີນ; ໂຄບອນ; ໂຄຣໄມ; ຖ່ານຫິນແອນທຣາໄຊດ໌; ອາພາໄທດ໌; ກຣາໄຟດ໌.
(6) ເບິ່ງ: ດຶກໂຮ່ງ: “ທ່າແຮງນ້ຳມັນແລະອາຍແກັສໃນເຂດນອກຝັ່ງທະເລຂອງຫວຽດນາມ”, ໜັງສືພິມບິ່ງເຝື້ອກອອນໄລນ໌, ອອກວັນທີ 10 ກັນຍາ 2019, https://baobinhphuoc.com.vn/news/363/118199/tiem- nang-dau-khi-tren-bien-viet-nam
(7) ເບິ່ງ: ມະຕິຕົກລົງໝາຍເລກ 1622/QĐ-TTg, ລົງວັນທີ 27 ທັນວາ 2022, ຂອງນາຍົກລັດຖະມົນຕີ “ກ່ຽວກັບການອະນຸມັດແຜນການຊັບພະຍາກອນນ້ຳສຳລັບໄລຍະປີ 2021-2030, ວິໄສທັດຮອດປີ 2050”, https://vanban.chinhphu. vn/?pageid=27160&docid=207080
(8) ເບິ່ງ: ນິງຮ່າ: “ຊັບພະຍາກອນນ້ຳມີຈຳກັດ!”, ໜັງສືພິມຜູ້ແທນປະຊາຊົນອອນໄລນ໌, ອອກວັນທີ 8 ມິຖຸນາ 2024, https://daibieunhandan.vn/quoc-hoi-va-cu-tri/tai-nguyen-nuoc-khong-vo-han-i374918/
(9) ມະຕິໝາຍເລກ 57-NQ/TW “ກ່ຽວກັບວິທະຍາສາດ, ເຕັກໂນໂລຊີ, ການປ່ຽນແປງໃໝ່ປະດິດສ້າງ ແລະ ການຫັນປ່ຽນດິຈິຕອນຂອງປະເທດ”, ມະຕິໝາຍເລກ 66-NQ/TW “ກ່ຽວກັບການປ່ຽນແປງໃໝ່ວຽກງານການສ້າງແລະບັງຄັບໃຊ້ກົດໝາຍ ເພື່ອຕອບສະໜອງຄວາມຕ້ອງການ ໃນການພັດທະນາປະເທດໃນຍຸກໃໝ່”, ມະຕິໝາຍເລກ 68-NQ/TW “ກ່ຽວກັບການພັດທະນາເສດຖະກິດເອກະຊົນ” ແລະ ມະຕິໝາຍເລກ 59-NQ/TW “ກ່ຽວກັບການເຊື່ອມໂຍງສາກົນໃນສະພາບການໃໝ່”
